اثر شیب طولی و پلان مسیر چوب‌کشی و تعداد تردد اسکیدر چرخ‌لاستیکی تاف E655 بر کوبیدگی خاک جنگل(مطالعه موردی: طرح جنگل‌داری دکتر بهرام‌نیا)

نویسندگان

1 استادیار، جنگلداری، دانشکده علوم جنگل، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران. *(مسوول مکاتبات)

2 دانشیار، جنگل‌شناسی و اکولوژی جنگل، دانشکده علوم جنگل، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران.

3 مربی گروه جنگلداری، دانشکده علوم جنگل، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

4 کارشناسی ارشد، جنگلداری، دانشکده علوم جنگل، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران.

doi
10.22034/jest.2018.20463.2954
چکیده

زمینه و هدف: هدف از اجرای این تحقیق بررسی تأثیر شیب طولی و پلان مسیر چوب کشی و تعداد تردد اسکیدر چرخ لاستیکی تاف بر کوبیدگی خاک در طرح جنگل داری دکتر بهرام نیا بود. روش بررسی: ابتدا مسیرهای چوب کشی با جهت های چوب کشی رو به بالا و رو به پایین انتخاب و هر مسیر به دو بخش با تردد متوسط و شدید تقسیم شد. پلان مسیر به روش قطبی و نیم رخ طولی مسیر از طریق ترازیابی برداشت و وارد نرم افزار اتوکد گردید. مسیرهای چوب کشی از نظر پلان به دو طبقه مسیر مستقیم و قوس های افقی و از نظر شیب طولی برای مسیر رو به بالا به طبقات 15-5، 25-15 و 25< درصد و برای مسیر رو به پایین به طبقات 5-0، 15-5 و 15< درصد تفکیک شدند. به منظور اندازه گیری کوبیدگی، تخلخل و رطوبت وزنی خاک در مجموع اقدام به برداشت 228 نمونه خاک توسط استوانه فولادی در طبقات یادشده و منطقه شاهد (جنگل) شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد که مقدار وزن مخصوص ظاهری خاک با افزایش شیب طولی مسیر و همچنین میزان تردد اسکیدر به طور معنی داری افزایش یافت. بیش ترین مقدار وزن مخصوص ظاهری در طبقه تردد زیاد، شیب طولی بالای 25 درصد (27/1 گرم بر سانتی متر مکعب در چوب کشی رو به بالا) و بالای 15 درصد (18/1 گرم بر سانتی متر مکعب در چوب کشی رو به پایین) و بر روی قوس به ثبت رسید. کم ترین میزان تخلخل و رطوبت وزنی خاک نیز در همین شرایط مشاهده شد. بحث و نتیجه‌گیری: در این تحقیق برای نخستین بار از نمایش گر سه بعدی Civil3D برای تحلیل فنی مسیرهای چوب کشی و تعیین مکان های نمونه برداری بهره گرفته شد. براساس یافته ها به منظور کاهش صدمات وارد به خاک مسیرهای چوب کشی باید حتی الامکان از ایجاد مسیرهای پر پیچ و خم، پرشیب و تردد زیاد روی آن ها پرهیز نمود.