بررسی و رتبهبندی عملکرد شرکتهای دارویی پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران با استفاده از شاخصهای رقابت در بازار محصول به کمک روشهای CRITIC و WASPAS
نویسندگان
1 دانشیار، گروه مدیریت بازرگانی، دانشگاه شیراز، فارس، ایران
2 استادیار، گروه حسابداری، دانشگاه شیراز، فارس، ایران
3 دانشجوی کارشناسیارشد مدیریت بازرگانی، دانشگاه شیراز، فارس، ایران
4 دانشجوی کارشناسیارشد مدیریت بازرگانی، دانشگاه شیراز، فارس، ایران
doi
چکیده
مقدمه: در محیط رقابتی امروزه، بررسی عملکرد صنایعی مانند صنعت داروسازی که علاوه بر جنبه اقتصادی، تاثیرات مستقیمی بر شرایط زیستی و سلامتی افراد جامعه دارد دارای اهمیتی دوچندان است. در نتیجه، هدف اصلی پژوهش حاضر بررسی و رتبهبندی شرکتهای دارویی پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران است. روش پژوهش: پژوهش حاضر از نظر نوع هدف، کاربردی و مبتنی بر فنون کمی و روشهای تصمیمگیری چند معیاره است. تعداد 25 شرکت دارویی به عنوان نمونه در بین سالهای 1389 تا 1398 مورد بررسی قرار گرفتند. با بررسی ادبیات موضوعی، 8 شاخص رقابت در بازار محصول استخراج شد. سپس دادههای لازم با استفاده از نرمافزار رهآورد نوین جمعآوری شد و با کمک نرمافزار اکسل بر اساس روشهایCRITIC و WASPAS مورد تجزیه و تحلیل قرارگرفت. در ادامه از روش CRITIC به منظور اولویتبندی و محاسبه شاخصها و از تکنیک WASPAS به منظور رتبهبندی شرکتهای نمونه استفاده شد. یافتهها: یافتههای پژوهش نشان داد که در بین شاخصهای رقابت در بازار محصول، شاخص هرفیندال هیرشمن و Q توبین دارای بیشترین وزن و شاخص لرنر تعدیل شده دارای پائینترین وزن هستند. افزون بر این، در رتبهبندی کلی شرکتهای دارویی، شرکت سینا دارو بهترین عملکرد را دارد. پس از آن، شرکت دارو رازک در رتبه دوم و شرکتهای پارس دارو و فرآورده تزریقی مشترکاً در رتبه سوم قرار گرفتند. همچنین، شرکتهای داروسازی کوثر و پخش هجرت، به ترتیب، در ردههای پائین فهرست رتبهبندي عملکرد قرار گرفتند. نتیجهگیری: با توجه به یافتههای این پژوهش، شرکتهای برتر میتوانند گزینههای بهتری برای ذینفعان باشند.