مدل¬سازی مبتنی بر شبکه¬های پتری برای معماری سیستم پزشکی از راه دور پیشنهاد شده

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای مدیریت فناوری اطلاعات، واحد علوم تحقیقات تهران، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 استاد مدیریت صنعتی، واحد علوم تحقیقات تهران، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 دانشیار گروه مدیریت صنعتی، واحد تهران غرب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

4 استاد گروه مهندسی صنایع، دانشگاه صنعتی قم، قم، ایران

doi
https://doi.org/10.82411/jhm.2026.1184432
چکیده

مقدمه: پزشکی از راه دور، به عنوان یک حوزه در حال رشد، پتانسیل تحول اساسی در ارائه خدمات بهداشتی را داراست. پژوهش پیش‏روی، با هدف رفع چالش‏های موجود در پزشکی از راه دور و بهبود کیفیت شناسایی و درمان بیمارها، معماریی نوینی، از ترکیب سامانه‏های گردآوری داده‏های اینترنت اشیا، سامانه‏های پشتیبان تصمیم‏گیری و همکاری پزشک‏های خبره، پیشنهاد می‏دهد. روش پژوهش: .معماری پیشنهادی، امکان یکپارچه‏سازی داده‏ها و تحلیل همزمان را فراهم نموده و با استفاده از شبکه‏های پتری به عنوان ابزار مدل‏سازی رسمی، امکان تحلیل عملکرد و قابلیت اجرایی سیستم را در محیط‏های پیچیده و واقعی و بهینه‏سازی فرآیندهای درمانی فراهم می‏آورد. مدل پیشنهادی با استفاده از نرم‏افزار CPN Tools مدل‏سازی و عملکرد آن توسط پنل خبرگان و با رویکرد ساختاریافته‏ی دلفی مورد ارزیابی قرار گرفت، که نتایج تحلیل امکان‏سنجی و کارایی سیستم پیشنهادی را تأیید می‏کند. یافته‏ ها: در این راستا، با رویکرد نمونه‏گیری هدف‏مند، تعداد 12 نفر از خبرگان انتخاب و با رویکرد اندیشه‏ی گروهی پنل خبرگان، پس از شناسایی شش شاخص کیفی (یکپارچگی داده‏ها، کیفیت و امنیت داده‎ها، قابلیت تحلیل، دقت و انعطاف‎پذیری، درک کلی مدل‏، نوآوری مدل و قابلیت اجرایی) با طرح‏ریزی یک پرسش‎نامه‏ی بسته (برگیرنده‏ی 28 سووال)، نگرش خبرگان جمع‏آوری و با رویکرد شیوه‏ی دلفی، تجزیه و تحلیل شد. نتایج: نتایج شیوه‏ی دلفی نمایان‏گر بیش‏ترین وزن با میانگین 4.01 به شاخص یکپارچکی داده‏ها و کم‏ترین وزن با میانگین 3.63 به شاخص نوآوری مدل، است. شیوه‏ی پنل خبرگان و دلفی، اعتبارسنجی و کارآمدی سیستم پیشنهادی را از مجموع شاخص‎های ارزش‏سنجی، پذیرش می‏کند. یافته‏ها نشان می‏دهند که رویکرد ارائه‏شده می‏تواند تحلیل دقیق‏تری از سناریوهای آینده پزشکی از راه دور فراهم کند و از تصمیم‏گیری مؤثرتر در طراحی سیاست‏ها و خدمات سلامت پشتیبانی کند.