شناسایی حقوق بنیادین کار در اعلامیه های جهانی و اسلامی حقوق بشر

نویسندگان

1 . استادیار گروه حقوق ، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی ، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری حقوق عمومی، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

3 استادیار گروه حقوق، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. (نویسنده مسئول)

doi
https://doi.org/10.82323/jil.2025.1229503
چکیده

زمینه و هدف: سازمان بین¬المللی کار طی اعلامیه ای در سال 1998 چهار محور اصلی یعنی کار اجباری و منع آن، حداقل سن کار و منع کار کودک، آزادی سندیکا و حق مذاکره جمعی، تساوی در مزد و منع تبعیض در اشتغال و استخدام را که موضوع هشت مقاوله¬نامه بنیادی بود به عنوان حقوق بنیادین کار معرفی و دولت های که این اعلامیه را تصویب نموده¬اند ملزم به رعایت آن نمود. این موضوع در اعلامیه¬های جهانی و اسلامی حقوق بشر نیز مورد توجه قرار گرفته است. نگاره پیشرو در پاسخ به این پرسش که کدام یک از اعلامیه¬های فوق بیشتر موضوع حقوق بنیادین کار را مورد توجه قرار داده، صورت گرفته است. روش تحقیق: این پژوهش با استفاده از روش توصیفی¬- تطبیقی و به لحاظ گردآوری اطلاعات با مطالعه اعلامیه¬های اسلامی و جهانی حقوق بشر، دیدگاه فقهای اسلام، اسناد مرتبط با اعلامیه¬های مزبور و منابع معتبر به ویژه مقالات نشر شده در فصلنامه فقه و مبانی حقوق اسلامی واحد بناب دانشگاه آزاد اسلامی، با ابزار فیش¬برداری، مورد بررسی قرار گرفته است. یافته¬ها و نتایج: یافته¬های پژوهش بیانگر آنست که در مواد 4، 25، 26 و به ویژه در ماده 23 اعلامیه جهانی و در مواد 7، 9، 11 و مخصوصاً در ماده 13 اعلامیه اسلامی در رابطه به حقوق بنیادین کار پرداخته شده است. به نظر می¬رسد هر دو اعلامیه فوق بر رعایت حقوق بنیادین کار تاکید نموده¬اند، اما این موضوع در اعلامیه اسلامی با وجود تاکید بسیار بر رعایت آن با محدودیت¬هایی همچون مطابقت با احکام شریعت اسلامی و مصلحت جامعه رو¬به¬رو بوده است.