ارزیابی تناسب اراضی برای کاربری های کشاورزی و مرتع‌داری با روش ترکیب خطی وزن دار (مطالعه موردی: حوزه آبخیز قوری چای استان اردبیل)

نویسندگان

1 استادیار، گروه کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران *(مسوول مکاتبات).

2 گروه محیط زیست، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران

doi
10.22034/jest.2018.19383.2819
چکیده

زمینه و هدف: لزوم رعایت نکات آینده نگری و ترسیم سیمای آینده توسعه، گرایش ها را در زمینه ی برنامه ریزی و بهره برداری عقلانی از منابع سوق می دهد. حوزه آبخیز قوری چای یکی از حوزه‌های شمال استان اردبیل به شمار می‌رود که نقش مهمی در امرار معاش مردم بومی منطقه دارد. هدف از تحقیق حاضر، ارزیابی توان اکولوژیک و تعیین تناسب اراضی برای فعالیت‌های کشاورزی و مرتع‌داری در حوزه آبخیز قوری چای اردبیل در سال 1394 می‌باشد. روش بررسی: در مرحله اول، با بررسی منابع و کسب استانداردها، معیارهای ارزیابی توان کشاورزی-مرتع داری مشخص گردید. در مرحله‌ی بعد، کلیه‌ی لایه ها با فرمت مشابه به سیستم اطلاعات جغرافیایی (GIS[1]) وارد و با روش فازی استانداردسازی شدند. در ادامه، از فرایند تحلیل سلسله مراتبی (AHP[2]) و ماتریس مقایسات دوتایی، برای وزن دهی به معیارها و زیرمعیارها استفاده شد و در نهایت، کلیه‌ لایه‌ها با استفاده از روش ترکیب خطی وزن‌دار (WLC[3]) تلفیق شدند. یافته‌ها: بر اساس نتایج، 42/ 9811 هکتار (85/82%) از منطقه برای فعالیت کشاورزی و 31/2027 هکتار (15/17%) برای فعالیت مرتع داری دارای پتانسیل است. نتیجه‌گیری: بر اساس نتایج به دست آمده از این پژوهش، بین کاربری فعلی اراضی و پتانسیل سرزمین برای کشاورزی و مرتع داری در منطقه، رابطه ی متعادلی برقرار نیست.