رتبه بندی کشورهای منتخب از لحاظ کارایی نهادهای پژوهشی و بخش صنعت در تولید فناوری‌های پیشرفته

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گروه مدیریت، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 دانشیارگروه مدیریت، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران(نویسندۀ مسؤول)

3 دانشیارگروه ریاضی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
10.30495/jmemiau.2023.706213
چکیده

این پژوهش به دنبال ارزیابی کارایی کشورهای دارای ضریب هوش ملی بالای 85 در تولید فناوری های پیشرفته، باتوجه‌به قابلیت‌هایی است که پایه و اساس آن ها سرمایۀ انسانی است؛ مانند نوآوری، موفقیت تحصیلی و هوش ملی. پژوهش حاضر از نظر روش، کمی و توصیفی و از نوع کاربردی است. از لحاظ افق زمانی مقطعی و از منظر شیوۀ گردآوری داده‌ها به صورت کتابخانه‌ای و از طریق مراجعه به درگاه‌های رسمی بین المللی مانند بانک جهانی است. به جهت رتبه بندی کشورها، شناسایی کشورهای ابرکارا و بهبود کارایی تولید فناوری های پیشرفته، با استفاده از روش تحلیل پوششی داده‌های شبکه، یک زنجیرۀ دومرحله‌ای برای تولید فناوری پیشرفته در نظر گرفته شده است. در مرحلة اول این زنجیره، نهاد های پژوهشی با ورودی‌های تعداد محقق تحقیق و توسعه (شاخص سرمایۀ انسانی) و میزان هزینه‌کرد برای تحقیق و توسعه و در مرحلۀ دوم آن، بخش صنعت با ورودی‌های سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی، تعداد درخواست های ثبت اختراع (شاخص نوآوری) و تعداد مقالات علمی (شاخص موفقیت تحصیلی) هر کشور قرار دارد. یافته‌ها نشان می‌دهند که 12 کشور از 56 کشور در تولید فناوری‌های پیشرفته کارا و 3 کشور آمریکا، انگلیس و روسیه در هر دو بخش صنعت و پژوهش ابرکارا هستند.