چالش قرارداد اختیار معامله درمواجهه با قاعده ی غرر

نویسندگان

1 گروه حقوق خصوصی دانشکده حقوق واحد تهران مرکزی دانشگاه آزاد اسلامی

doi
چکیده

قراردادهای اختیار معامله( option contract ) از ابزارهای مالی مشتقه و از نو آوری های اقتصاد روز دنیا محسوب شده که با پوشش ریسک ناشی از نوسانات قیمت ها در بازار، نقش قابل توجهی در توسعه بازارهای مالی گوناگون ایفاء می کند. با توجه به نوظهور بودن این دسته از قرار دادها، درجریان بومی سازی آن ها در نظام حقوقی کشورمان چالش های گوناگون از حیث فقهی و حقوقی متصور می باشد. از جمله اینکه با توجه به احتمالی بودن اعمال حق اختیار در قرار دادهای موصوف ویا مشخص نبودن قیمت روز کالایی که اختیار خرید و یا فروش آن موضوع معامله قرار می گیرد که یکی از طرفین در معرض تضرر قرارمی‌دهد، شائبه ی غرری بودن آن قراردادها بالا گرفته و لذا از قاعده فقهی حقوقی نفی غرر که از ضوابط لازم الرعایه در حوزه فقه و حقوق قراردادها به حساب می‌آید، به عنوان مهمترین چالش در پیش روی قراردادهای مزبور یاد می شود. در این مقاله تلاش شده است تا ضمن تبیین ماهیت قراردادهای اختیار معامله، نشان داده شود قراردادهای موصوف با هیچ یک از محورهای سه گانه غرر که فقیهان و حقوقدانان در تشریح قاعده غرر به تبیین آن پرداخته اند، قابل تطبیق نمی باشد. به دیگر سخن در هیچ یک از ارکان قرار داد اختیار معامله ابهام واجد ریسک معتنا به از منظر عرف وجود نداشته و از این رو این گونه قراردادها در ساختار خود حداقل شفافیت لازم برای دفع غرر را دارا می باشند.