طراحی مدل شناسایی ریسک های فرایندی در بنگاه های اقتصادی با رویکرد نظارت سازمانی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گروه مدیریت مالی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران

2 استادیار گروه مدیریت مالی، واحد اسلامشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اسلامشهر، ایران (نویسنده مسئول)

3 استادیار گروه مدیریت، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران

doi
10.71652/jmem.2025.1128470
چکیده

هدف: طراحی مدل شناسایی ریسک‌های فرآیندی در بنگاه‌های اقتصادی با رویکرد نظارت سازمانی. روش‌شناسی پژوهش: پژوهش حاضر با رویکرد آمیخته انجام شد. در بخش کیفی از طریق مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با 15 نفر از خبرگان حوزه نظارت سازمانی، عوامل کلیدی مؤثر بر شناسایی ریسک‌های فرآیندی استخراج شد. در بخش کمی، پیمایشی با مشارکت 183 نفر از ناظرین سازمانی بنگاه‌های اقتصادی مختلف انجام شد. مدل پژوهش با استفاده از مدل‌سازی معادلات ساختاری و تکنیک دیمتل مورد آزمون قرار گرفت. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزارهای SPSS و Smart PLS انجام شد. یافته‌ها: نتایج پژوهش پنج عامل اصلی مؤثر بر شناسایی ریسک‌های فرآیندی از دیدگاه ناظرین سازمانی را شناسایی کرد: شناخت بنگاه، کشف ریسک، خنثی‌سازی و مهار ریسک، پیشگیری از ریسک‌های فرآیندی، و شاخص اهمیت ریسک. براساس نتایج تحلیل دیمتل، عامل شناخت بنگاه بیشترین تأثیرگذاری و کمترین تأثیرپذیری را در میان عوامل داشت. این یافته نشان می‌دهد که ارتقای دانش ناظرین سازمانی درباره بنگاه می‌تواند توانایی آنها را در کشف، خنثی‌سازی و پیشگیری از ریسک‌های فرآیندی به طور قابل توجهی افزایش دهد.