ناکارآمدی دلایل منطقی در تغییر تصمیم های اخلاقی

نویسندگان

1 استادیار گروه روان‌شناسی دانشگاه آزاد اسلامی

doi
چکیده

هدف این پژوهش بررسی اثر دلیل‎های منطقی بر تصمیم‎گیری‎های اخلاقی بود.فراخوان شرکت در پژوهش به نشانی ایمیل75هزار نفر از ساکنان شهر تهران و حومه فرستاده شد که765نفر داوطلب شرکت در این پژوهش شدند.ابزار پژوهش یک دوراهی اخلاقی(استنلی، روقرتی، یانگ، هن و دبریگارد،2018)بود.در یک طرح تجربی از آزمودنی‎ها خواسته شد تا پاسخ دهند اگر در این دوراهی اخلاقی قرار بگیرند، کدام‌یک از دو راه را بر می‎گزیدند(تصمیم نخستین).سپس آزمودنی‎ها به‌طور تصادفی به سه گروه گمارده شدند:به یک گروه دلیل‎های موافق تصمیم نخستین، به یک گروه دلیل‎های مخالف تصمیم نخستین، و به یک گروه همه دلیل‎ها(موافق و مخالف)داده شد و از هر سه گروه خواسته شد که این دلیل‎ها را ارزیابی کنند.سپس از آزمودنی‎ها خواسته شد دوباره یکی از دو راه را برگزینند(تصمیم پایانی).آزمون دقیق فیشر، تحلیل رگرسیون لُجیستیک و تحلیل واریانس نشان داد که تعداد بسیار کمی از آزمودنی‎ها پس از بررسی دلیل‎ها، تصمیم نخستین خود را تغییر دادند.تصمیم نخستین، بخش بزرگی از واریانس تصمیم پایانی را تبیین کرد و آزمودنی‎ها دلیل‎های موافق تصمیم نخستین خود را بهتر از دلیل‎های مخالفِ آن ارزیابی کردند.این یافته‎ها نشان می‎دهد که دلیل‎های منطقی به تغییر تصمیم‎های اخلاقی افراد کمکی نمی‎کند.