ناکارآمدی دلایل منطقی در تغییر تصمیم های اخلاقی
نویسندگان
1 استادیار گروه روانشناسی دانشگاه آزاد اسلامی
doi
چکیده
هدف این پژوهش بررسی اثر دلیلهای منطقی بر تصمیمگیریهای اخلاقی بود.فراخوان شرکت در پژوهش به نشانی ایمیل75هزار نفر از ساکنان شهر تهران و حومه فرستاده شد که765نفر داوطلب شرکت در این پژوهش شدند.ابزار پژوهش یک دوراهی اخلاقی(استنلی، روقرتی، یانگ، هن و دبریگارد،2018)بود.در یک طرح تجربی از آزمودنیها خواسته شد تا پاسخ دهند اگر در این دوراهی اخلاقی قرار بگیرند، کدامیک از دو راه را بر میگزیدند(تصمیم نخستین).سپس آزمودنیها بهطور تصادفی به سه گروه گمارده شدند:به یک گروه دلیلهای موافق تصمیم نخستین، به یک گروه دلیلهای مخالف تصمیم نخستین، و به یک گروه همه دلیلها(موافق و مخالف)داده شد و از هر سه گروه خواسته شد که این دلیلها را ارزیابی کنند.سپس از آزمودنیها خواسته شد دوباره یکی از دو راه را برگزینند(تصمیم پایانی).آزمون دقیق فیشر، تحلیل رگرسیون لُجیستیک و تحلیل واریانس نشان داد که تعداد بسیار کمی از آزمودنیها پس از بررسی دلیلها، تصمیم نخستین خود را تغییر دادند.تصمیم نخستین، بخش بزرگی از واریانس تصمیم پایانی را تبیین کرد و آزمودنیها دلیلهای موافق تصمیم نخستین خود را بهتر از دلیلهای مخالفِ آن ارزیابی کردند.این یافتهها نشان میدهد که دلیلهای منطقی به تغییر تصمیمهای اخلاقی افراد کمکی نمیکند.