طراحی و آزمون اثربخشی بسته آموزش شناخت اجتماعی مدرسه محور بر پرخاشگری کودکان

نویسندگان

1 استادیار گروه روان‌شناسی دانشگاه شهید بهشتی

2 دانشیار گروه روان‌شناسی بالینی و سلامت دانشگاه شهید بهشتی

3 استاد گروه روان‌شناسی دانشگاه فردوسی مشهد

4 دانشیار گروه روان‌شناسی دانشگاه شهید بهشتی

5 استادیار گروه روان‌شناسی تحولی اجتماعی دانشگاه شهید بهشتی

doi
چکیده

این پژوهش با هدف طراحی و آزمون اثربخشی بسته آموزش شناخت اجتماعی مدرسه‎محور بر کاهش پرخاشگری فعادلانه کودکان بر اساس آموزه‎های برآمده از نظریه بازنگری‌شده پردازش اطلاعات اجتماعی (مدل سیپ) انجام شد.در این پژوهش شبه‎تجربی با طرح پیش‎آزمون‎ـ پس‎آزمون با گروه گواه و همراه با پیگیری، 34 دانش‎آموز دختر 8 تا 12 ساله در دو گروه آزمایش (17 دانش‎آموز) و گواه (17 دانش‎آموز)، قبل و بعد از آموزش به سیاهه خشم کودکان (نلسون و فینچ، 2000)و سیاهه سازگاری دانش‌آموزان با مدرسه (سینها و سینگ، 1993)پاسخ دادند. بسته آموزش شناخت اجتماعی مدرسه‎محورطی 10 جلسه و هر جلسه دو ساعت، به‌صورت گروهی برای گروه آزمایش اجرا شد. نتایج تحلیل کوواریانس چندمتغیری و تک‎متغیری در کوتاه‎مدت و بلندمدت نشان داد که برنامه آموزشی شناخت اجتماعی مدرسه‎محور در افزایش سازگاری هیجانی، تحصیلی و اجتماعی و کاهش نمره ابعاد چندگانه خشم کودکان شامل ناکامی، پرخاشگری بدنی، روابط با همسالان و روابط با مراجع قدرت دانش‎آموزان دختر مؤثر بود. به‌طورکلی، نتایج این پژوهش نشان می‎دهد کهبسته آموزش شناخت اجتماعی مدرسه‎محور،از طریق کاهش تجارب تنیدگی‎زای بین‎فردی، تحمل‎پذیر کردن و تعدیل رخدادهای منفی در بافت تعامل با دیگران، حفظ خودانگاره مثبت، حفظ تعادل هیجانی و تداوم روابط رضایت‎بخش با دیگران، در تحقق اندیشه ایمن‎سازی و مصونیت روانی فراگیران به‌طور تجربی مؤثر واقع می‎شود.