فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقدمه : نسل Z در ایران به‌عنوان نسلی که در بستر فناوری‌های نوین و فضای مجازی رشد کرده است، دارای نگرش‌های نوینی نسبت به شاخص‌های مذهبی و فرهنگ بومی می‌باشد. تحولات گسترده در حوزه فناوری، جهانی‌سازی و شبکه‌های اجتماعی باعث شده این نسل نسبت به نسل‌های پیشین دیدگاه‌ها و ارزش‌های متفاوتی داشته باشد که تأثیر قابل توجهی بر هویت دینی و فرهنگی آن‌ها دارد. هدف: هدف اصلی این پژوهش، سنجش و تحلیل رویکرد نسل Z در ایران نسبت به دین و فرهنگ بومی و بررسی نقش فناوری و فضای دیجیتال در شکل‌دهی به نگرش‌ها و رفتارهای دینی و فرهنگی این نسل است. روش : روش تحقیق به صورت مروری-کتابخانه‌ای با رویکرد کیفی انجام شده است. در این راستا، منابع متعدد علمی داخلی و خارجی، شامل مقالات پژوهشی، پایان‌نامه‌ها و گزارش‌های کیفی جمع‌آوری و با استفاده از روش تحلیل تماتیک و مرور نظام‌مند تحلیل شده‌اند تا الگوها و تم‌های کلیدی استخراج شود و یافته‌ها به صورت جامع و قابل استناد ارائه گردد. نتایج : مطالعه نشان داد که نسل Z در ایران، نسبت به نسل‌های قبل، رویکردی بیشتر شخصی، معنوی و غیرسنتی نسبت به دینداری دارد و تمایل کمتری به پیروی از نهادهای دینی رسمی و ساختارهای سنتی نشان می‌دهد. همچنین، در حوزه فرهنگ بومی، این نسل به بازنمایی‌های خلاقانه، فردی و نوآورانه گرایش دارد و از پذیرش صرف ارزش‌های گذشته اجتناب می‌کند. فناوری‌های دیجیتال و شبکه‌های اجتماعی به عنوان بستر اصلی تعامل و مواجهه با مفاهیم دینی و فرهنگی نقش بسیار مهمی ایفا می‌کنند. نتیجه‌گیری : با توجه به نتایج به دست آمده، نهادهای فرهنگی و دینی باید در شیوه‌های انتقال ارزش‌ها به نسل Z تجدیدنظر کنند و با استفاده از زبان مناسب، محتوای تعاملی و حضور فعال در فضای دیجیتال، ارتباط موثرتری با این نسل برقرار نمایند. این تغییر رویکرد برای حفظ هویت دینی-فرهنگی و ایجاد انسجام اجتماعی نسل جدید ضروری است.