بررسی عوامل سیاسی- اجتماعی تأثیرگذار بر شکل گیری وگسترش شکافهای قومی ایران، با تأکید بر قومگرایی سیاسی1400-1376
نویسندگان
1 استادیار گروه علوم سیاسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران
2 دانشجوی دکتری، گروه علوم سیاسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران
3 استادیار گروه علوم سیاسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران
doi
چکیده
بسیاری از کشورهایی که دارای ویژگی چندپارگی قومیتی هستند، با بحران شکافهای اجتماعی دستوپنجه نرم میکنند؛ پدیدههایی مانند ناهمگونی مذهبی و زبانی، بویژه اگر با امتداد فرامرزی همراه باشد، گسترش دامنه تأثیرگذاری و ناملایمات را نیز بهدنبال خواهد داشت. جغرافیای سرزمینی ایران بهدلیل سکونت اقوام پرشمار، با ویژگیهای مثبت فراوان، در معرض شکافهای اجتماعی با زنگار قومی قرار دارد. پس از انقلاب اسلامی، بویژه از 1376 بهاینسو انگارههای قومی برجسته و دغدغههایی بهوجود آورده است. مسایلی مانند: سیاستگذاری نامطلوب قومی، احساستبعیضومحرومیت، نبود شایستهسالاری ودخالت عوامل خارجی، قومگرایی سیاسی را سبب گردیده و این پدیده نیز رویارویی هویتقومی با هویتملی، کاهش مشارکت و افزایش بیثباتی را در پی داشته است. پرسش این است که برای پیشگیری از گسترش شکافهای قومی و سیاسیشدن آن چه راهکاری میبایست دنبال شود؟ سیاستگذاری صحیح قومی و اجرای بهینه آن، کاهش ذهنیت اقوام از رهگذر برقراری عدالت، شایستهسالاری و احترام به فرهنگ، آداب و رسوم آنان به پیشگیری از گسترش شکافهای اجتماعی با گرایش قومی خواهد انجامید. این نوشتار با بهرهگیری از روش اسنادی و کتابخانهای، بهتبیین برخی عوامل تأثیرگذار داخلی و خارجی بر شکلگیری وتعمیق شکافهای قومی کشور در مقطع زمانی 1476 تا 1400 خواهد پرداخت.