فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

حدنگاری(کاداستر [1] )، به‌عنوان سازوکاری اجتماعی در تعیین مرزهای مالکیتی و تنظیم روابط اجتماعی، نقش مهمی در تثبیت ساختارهای قدرت، توزیع منابع و بازتولید یا اصلاح نابرابری‌ها ایفا می‌کند. این پژوهش با رویکردی جامعه‌شناختی و به روش کیفی، به ارزیابی تاثیرات اجتماعیاجرای کاداستر (حدنگاری) در تحقق توسعه پایدار در ایران می‌پردازد. چارچوب نظری تحقیق با تکیه بر نظریات ساختارگرایان انتقادی نظیر بوردیو و فوکو و نظریه‌های توسعه انسانی چون سن و راؤورت تدوین شده و بر پیوند میان ساختارهای حدنگاری، مناسبات قدرت و فرصت‌های توسعه تمرکز دارد. اطلاعات پژوهش از طریق مصاحبه با ۱۲ نفر از خبرگان حوزه‌های جامعه‌شناسی، حقوق و اقتصاد گردآوری و با روش تحلیل مضمون بررسی شد. یافته‌ها نشان می‌دهد که حدنگاری می‌تواند هم به‌عنوان ابزاری برای تثبیت نابرابری‌ها و بازتولید سلطه اجتماعی عمل کند و هم در صورت طراحی عادلانه، به مثابه مکانیزمی برای تحقق عدالت توزیعی، کاهش منازعات اجتماعی، توانمندسازی گروه‌های حاشیه‌ای و تسهیل مشارکت در فرآیندهای توسعه ایفای نقش نماید. تحلیل مضمون، سه مضمون کلیدی را آشکار کرد: ۱) حدنگاری و تثبیت مالکیت به‌مثابه بنیان عدالت اجتماعی، ۲) حدنگاری به‌عنوان زیرساخت توسعه پایدار و ۳) تهدیدات ناشی از حدنگاری ناعادلانه. این مضامین نشان می‌دهند که حدنگاری نه صرفاً یک فرآیند حقوقی-اداری، بلکه یک پدیده اجتماعی پیچیده با پیامدهای چندلایه در ساحت‌های اقتصادی، فرهنگی و سیاسی است. نتیجه آن‌که، بازنگری در نظام حدنگاری از منظر عدالت اجتماعی، نیازمند تغییر در نهادهای مسلط، تقویت شفافیت، و مشارکت فعال جامعه مدنی است تا توسعه‌ای پایدار و فراگیر امکان‌پذیر گردد.