تولّد آسمانی با مرگ نفسانی (مرگ اختیاری) به روایت مثنوی معنوی
نویسندگان
1 دانشآموخته دکتری زبان و ادبیّات فارسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد رودهن
2 استادیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد رودهن
3 استادیار دانشگاه پیام نور واحد دماوند
doi
چکیده
صاحبان معرفت برای انسان دو نوع تولّد قائلند: یکی تولّد صوری و دیگری تولّد معنوی یا تولّد ثانی که از آن به عنوان عروسی ابد یا تولّد آسمانی یاد میکنند. مرگ نفسانی از مبانی عمیق عرفان و ادب تعلیمی مولانا است. مولانا همچون سایر عرفای اهل بسط و سکر پدیده مرگ دوستی در آثارش تجلّی خاصی دارد و مرگ و مرگ نفسانی را در مسیر چرخة تکامل میداند و از آن به عنوان انتقال از عالم کثرت و طبیعت به عالم وحدت و ماوراءالطبیعه تعبیر میکند. این بررسی نشان میدهد مولانا تولّد آسمانی را در مرگ نفسانی تحت تأثیر عوامل مؤثری همچون ایمان، ابوّت معنوی و عشق میداند؛ بنابراین با استناد به حکایات مثنوی، در یک مقدمه و هفت محور انواع ولادت، عوامل مؤثر در تولّد آسمانی، مرگها و زایشها، چگونگی مرگ ارادی و انواع آن، راههای رسیدن به مرگ نفسانی، ویژگی راهیافتگان به مرگ نفسانی (ارادی) و فواید مرگ نفسانی (مرگ اختیاری) بررسی شده است.