نظام حقوقی حفاظت از نقش سه‌گانة آب در مخاصمات مسلحانة بین‌المللی

نویسندگان

1 دانشیار، گروه حقوق بین‌الملل، دانشکدة حقوق، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

2 استادیار گروه حقوق عمومی و بین‌الملل، دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی، واحد چالوس، دانشگاه آزاد اسلامی، چالوس، ایران‏

3 دانشجوی دکتری، حقوق بین‌الملل، دانشگاه آزاد اسلامی واحد قائمشهر، مازندران، ایران‏

doi
10.22059/jplsq.2023.350451.3205
چکیده

بحران آب در حال ورود به عرصة جدیدی است که تأثیرات آن در زندگی روزمرة میلیون‌ها نفر خودنمایی می‌کند. روزبه‌روز، چه در زمان صلح و چه در زمان مخاصمات مسلحانه، بر اهمیت آب به‌عنوان یک منبع حیاتی افزوده می‌شود. بحران‌ها و مخاصمات مسلحانة بین‌المللی به مبارزه به‌منظور سلطه بر آب در آینده دلالت دارند. آب به‌عنوان موضوع مذاکرات یا مخاصمات بین‌المللی، حسب مورد می‌تواند به عاملی برای حفظ حیات یک جمعیت یا به جنگ‌افزار برای نابودی همان جمعیت تبدیل شود. بدین‌ترتیب حقوق بین‌الملل معاصر نیز بدان توجه خاص دارد و ضرورت وجود یک نظام حقوقی مستقل در این خصوص تحت عنوان حقوق بین‌الملل آب بیش از پیش احساس می‌شود. پژوهش حاضر ضمن بررسی نقش آب به‌مثابة هدف، وسیله و علت در مخاصمات مسلحانه، به شیوة تلفیقی حقوقی- فلسفی (توصیفی-تحلیلی) به منابع حقوقی حفاظت از آب در مخاصمات مسلحانه می‌پردازد. نوآوری این پژوهش، بررسی آب از حیث هدف، وسیله و علت است. مهم‌ترین دستاورد این پژوهش این است که لزوم دسترسی به آب، اصل تفکیک و تبعیض را برنمی‌تابد.