تأثیر شارشهای همدید بر روی نسیم دریا در سواحل جنوبی دریای خزر

نویسندگان

1 استادیار گروه جغرافیا، دانشگاه رازی کرمانشاه

2 استادیار گروه شیمی جو و آلودگی هوا، پژوهشکده هواشناسی

3 دانشیار دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران

4 استادیار دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران

doi
چکیده

نسیم دریا یکی از پدیدههای غالب جوی در مناطق ساحلی است که میتواند اثرهای مثبت یامنفی در شکلگیری بارش، شدت آلودگی و جابجایی هوا در شهرهای ساحلی داشته باشد.تمرکز این مقاله بر روی مشخصههای نسیم دریا طی ماههای می تا سپتامبر و اثر بادهای غالبهمدید بر روی این پدیده در سواحل جنوبی دریای خزر میباشد. در برسی اوّلیه 861 موردوقوع نسیم دریا در یک دوره آماری 87 ساله ) 8110 6006 ( مشخص گردید. برای نشان -دادن مشخصههای اصلی سیستم نسیم دریا، اثر روزانۀ بادهای همدید در تراز دریا و تراز 150هکتوپاسکالی مطالعه شد. برای شبیه سازی موارد از خروجی مدل TAPM استفاده گردیدهاست. جهت ارائه نقش بادهای همدید؛ دو رژیم شارشهای دریاسو 8 و خشکیسو 6 معینشدند. در نهایت مشخصههای اصلی نسیم دریا شامل میانگین تأخیر عبور نسیم دریا، سرعت وجهت باد در زمان شروع، میانگین مدّت نسیم دریا، گسترش رو به خشکی نسیم دریا آزمونشدند. نتایج نشان دادند که در مقایسه با شارشهای همدید خشکیسو، شارشهای دریاسو،شروع و خاتمۀ نسیم دریا را به داخل خشکی به تأخیر میاندازند و مانع از نفوذ بیشتر نسیمدریا به داخل خشکی میشوند. در مقابل شارشهای خشکیسو سبب تقویت نفوذ خشکیسوی نسیم دریا میگردند. به طور کلی، قدرت شارشهای همدید، نقش مهمی بر رویگسترش و نفوذ نسیم دریا در نوار جنوبی سواحل دریای خزر بازی میکند و مدلسازی عددینیز این موضوع را تأیید میکند. نتایج پژوهش همچنین نشان داد، زمانیکه شارشهای همدید،مخالف نسیم دریا میوزند، اثر بخشی و قدرت نسیم دریا قویاً به تغییر پذیری روزانۀ گرادیانفشار همدید و گرادیان دمای بین سطح خشکی و آب وابسته است.