آینده اندیشی در بارۀ کیفیت آموزش‌عالی ایران؛ مدلی بر آمده از نظریۀ مبنایی (GT)

نویسندگان

1 استادیار گروه برنامه‌ریزی آموزش‌عالی مؤسسۀ پژوهش و برنامه‌ریزی آموزش‌عالی

doi
چکیده

در «جامعۀ دانش» کیفیت آموزش‌عالی و نظام علمی به مسئله‌ای راهبردی برای بقا و توسعه و حاکمیت سرزمینی ملتها بدل شده است و بدون آن امکان ادارۀ خوب کشور فراهم نمی‌آید. آینده اندیشی کیفیت در آموزش عالی ایران نیاز به مدلی دارد که بر اساس آن امکان پایش کیفیت فراهم شود. روش «نظریۀ مبنایی» یا «نظریه برخاسته از داده‌ها» (GT) به ما کمک می‌کند تا این مدل را از ساختار درونی ارزشها، نگرشها و تجربه‌های زیسته کنشگران و ذینفعان نظام علمی ایران و شرایط و موقعیت خاص این جامعه درک کنیم. بر اساس مدل به دست ‌آمده، پدیده اصلی اراده معطوف به بازی است؛ به عبارت دیگر، در این مدل توضیح داده می‌شود که یاران و ذینفعان آموزش‌عالی در چه شرایطی در بازی پایش کیفیت شرکت می‌کنند. اطلاع‌رسانان، این پدیده را از طریق موجبات علّی آن توضیح می‌دهند و بیان می‌کنند که چه عواملی در فرایند شکل‌گیری این بازی تأثیر دارند و این بازی در کدام زمینه و با چه ویژگیهایی و در چه شرایط محیطی صورت می‌گیرد و چه عاملیتها و کنشهایی (مداخلات و راهبردهایی) می‌تواند در این فرایند اثر بگذارد و چگونه این فرایند به پیامدهایی که متضمن کیفیت آموزش‌عالی و نظام علمی است، منجر می‌شود.