نقش شایستگی دیجیتال در بهبود و عملکرد کارایی فرایندهای گمرک جمهوری اسلامی ایران: مطالعه تطبیقی
نویسندگان
1 گروه مدیریت، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامي، ارومیه، ايران.
2 گروه مدیریت، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامي، ارومیه، ايران
3 گروه مدیریت، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامي، ارومیه، ايران
4 گروه مدیریت، واحد شاهین دژ، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهین دژ، ایران
doi
چکیده
پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش شایستگی دیجیتال در بهبود کارایی فرایندهای گمرک جمهوری اسلامی ایران و ارائه توصیههای کاربردی بر اساس مطالعه تطبیقی با چهار کشور پیشرو شامل سنگاپور، کره جنوبی، استرالیا و امارات متحده عربی انجام شد. روش پژوهش کیفی و مبتنی بر مطالعه اسنادی بود. دادهها از منابع رسمی گمرکی، گزارشهای بینالمللی، مقالات علمی و مستندات دولتهای منتخب جمعآوری شد و با استفاده از الگوی چهارمرحلهای جرج بردی شامل توصیف، تفسیر، همجواری و نتیجهگیری تحلیل شدند. یافتهها نشان داد که کشورهای مورد مطالعه با بهرهگیری از یکپارچگی فرآیندها، پنجره واحد ملی، اتوماسیون کامل، هوش مصنوعی، تحلیل دادههای بزرگ و فناوری بلاکچین توانستهاند کارایی فرایندهای گمرکی را به میزان قابل توجهی افزایش دهند، زمان ترخیص کالا کاهش یابد و رضایت مشتریان ارتقا یابد. بهویژه، شایستگی دیجیتال کارکنان در استفاده هدفمند از این فناوریها نقش کلیدی در بهبود سرعت، دقت و مدیریت ریسک دارد. بر اساس نتایج، پیشنهاد میشود گمرک ایران با توسعه پنجره واحد ملی، آموزش مستمر کارکنان، بهرهگیری از هوش مصنوعی و تحلیل داده، و پیادهسازی فناوری بلاکچین، کارایی فرایندها و رضایت ذینفعان را بهبود بخشد.
