خوانشهای اسطورهای از «ماه» در شعر بدر شاکر السیاب
نویسندگان
1 دانشآموخته دکتری زبان و ادبیات عربی دانشگاه کاشان
2 دانشیار زبان و ادبیات عربی دانشگاه کاشان
doi
10.30495/mmlq.2023.703308چکیده
پدیدههایی طبیعی مانند ماه که هم در بردارندة ذائقه شعری و هم دارای نشانههای اسطورهایی هستند، میتوانند در روند تصویرسازی اجتماعی ـ سیاسی شاعران معاصر نقشی اساسی داشته باشند؛ لذا خوانش هدفمند این تصویرسازیهای اسطورهای، که بر اساس کهنالگوییهایی که در ناخودآگاه شاعر نقش بسته، ضرورتی انکارناپذیر است. از همین رو، تصویرسازی از ماه برای شاعران، روشنگر نوع تفکر آنها و بیان عقایدشان است. پژوهش حاضر به روش توصیفی ـ تحلیلی به بررسی دلالتهای تصویری از روایت اسطورهای ماه در اشعار سیاب میپردازد. لفظ قمر 83 مرتبه، لفظ بدر3 مرتبه و لفظ هلال 5 مرتبه در این اشعار تکرار شده است. این تعدد تکرار، حکایت از اهمیت خوانش اسطورهای ماه، نزد این شاعر معاصر است. اگر در مقام بیان گزیدهای از نتایج این پژوهش باشیم، میتوانیم به تصویرسازیهای اجتماعی ـ سیاسی ماه که بازگو کنندة جلوه اعتراض به نظام حاکم بر جامعه عراق است، اشاره کرد؛ این مهم در به کارگیری سیاب از اسطورة ماه و تحلیل کهنالگویی آنیموس (جلوه مردانه) و آنیما نمایان شده است. نمود بارز کهنالگویی آنیموس، خردورزی و راهنمایی و جلوه آنیمایی آن، نامیرایی و شور اشتیاق است.
