برنامهریزی محیط زیست جهت توسعه کالبدی - فضایی شهرستان شهریار با روش فرایند برنامه ریزی
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد برنامهریزی محیط زیست، دانشکده محیط زیست، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 دانشیار گروه برنامهریزی مدیریت و آموزش محیطزیست، دانشکدۀ محیطزیست، دانشگاه تهران، تهران، ایران
3 دانشجوی کارشناسی ارشد برنامهریزی محیط زیست، دانشکده محیط زیست، دانشگاه تهران، تهران، ایران
4 دانشجوی کارشناسی ارشد برنامهریزی محیط زیست، دانشکده محیط زیست، دانشگاه تهران، تهران، ایران
doi
چکیده
زمینه و هدف : برنامهریزی محیطزیست زمانی ضرورت پیدا میکند که توسعه بیرویه فعالیتهای اقتصادی انسان، افزایش جمعیت و بهرهبرداری قشر کثیری از مردم از طبیعت، محدودیتهای بیشتری برای بقای طبیعت و منابع زنده به وجود میآورد. شهرستان شهریار به دلیل واقع شدن در نزدیکی کلانشهر تهران و وجود کارگاهها و کارخانجات متعدد در این شهرستان از مهاجرپذیرترین مناطق اطراف تهران محسوب میگردد. اين مهاجرت بيرويه باعث گسترش ناموزون شهر شهریار و تخريب اراضي كشاورزي آن گرديده است. این مطالعه با هدف برنامهریزی محیطزیست برای توسعه کالبدی - فضایی شهرستان شهریار در جهت ساماندهی به نظام انسان، مکان، فعالیت و بهرهبرداری منطقی و بهینه از امکانات منابع و حفظ محیطزیست بود. روش بررسی : در این تحقیق برنامهریزی محیطزیستی و بررسی تغییرات پوشش زمین در طول 13سال برای شهرستان شهریار با استفاده از روش فرایند برنامهریزی و بهرهگیری از سیستم اطلاعات جغرافیایی و تصاویر ماهوارهای صورت پذیرفت. این فرایند در سه مرحله شناخت شهرستان، تجزیه و تحلیل رابطه متقابل عناصر طبیعی و انسانساخت و مرحله ترکیب شامل(ترسیم چشمانداز، اهداف عملیاتی و ارائه راهحلهای توسعه) انجام گرفت. یافتهها : برای هریک از سه محیط طبیعی، اقتصادی- اجتماعی و انسانساخت شهرستان شهریار راهحلهایی چون حفاظت از باغات و مزارع موجود، توسعه مراكز شهري، ناحیهای و محلي منطبق با شبكه ارتباطي و... ارائه گردید و طرحها و برنامه توسعه کالبدی– فضایی برای توسعه شهرستان در قالب نقشه بیان شد. بحث و نتیجهگیری: روش فرایند برنامهریزی با ارائه راهحلهای توسعه طرحها و برنامههای کالبدی- فضایی روشی مؤثر و کارآمد به منظور توسعه هماهنگ و متناسب بود. همچنین ابزارهای سنجشازدور و GIS در مراحل مختلف پژوهش موجب افزایش دقت در نتایج و نقشههای حاصل شد. این تحقیق میتواند به عنوان الگویی برای ارائه راهحلهای توسعه برنامهریزی فضایی و برنامهریزی شهری و روستایی به کار رود.
