بررسی پروفایل اسیدهای چرب ریزجلبک های Spirulina sp. ، Chlorella sp. و Chaetoceros sp. و معرفی آن ها به عنوان منابع بالقوه جدید جهت استخراج امگا 3 و امگا 6

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی

2 دانشگاه تهران

3 دانشگاه آزاد اسلامی

4 دانشگاه آزاد اسلامی

5 دانشگاه آزاد اسلامی

doi
10.18869/acadpub.ismj.19.2.212
چکیده

زمینه : این تحقیق به منظور تعیین درصد اسیدهای چرب در دو گونه خالص ریز جلبک Spirulina sp. و Chlorella sp. و همچنین گونه ی Chaetoceros sp . جدا شده از رودخانه بهمنشیر انجام گردید. مواد و روش ها: به منظور جداسازی جلبک تک سلولی Chaetoceros sp . از رودخانه بهمنشیر نمونه برداری با استفاده از بطری نمونه بردار در فصل بهار 1392 گرفت. همچنین 250 میلی لیتر گونه خالص ریز جلبک Spirulina sp. و Chlorella sp . از پژوهشکده میگوی کشور واقع در شهرستان بوشهر تهیه و به آزمایشگاه منتقل گردید. این ریز جلبک ها در آزمابشگاه تکثیر و پرورش و تحت شرایط محیطی مناسب به مقدار 100 لیتر انبوه سازی شدند. جهت جداسازی ریز جلبک ها از آب با توجه به اندازه آن ها، از دو روش سانتریفوژ و فیلتراسیون استفاده گردید. جهت آنالیز ترکیبات اسید چرب در ریز جلبک ها، ابتدا اسیدهای چرب نمونه به استرهای متیله شده اسید چرب ( FAMEs ) تبدیل شده و سپس توسط سیستم کروماتوگرافی گازی ( GC ) مدل مجهز به آشکارساز یونیزاسیون شعله ( FID ) مورد سنجش قرار گرفتند. یافته ها : نتایج نشان داد که در مورد اسیدهای چرب اشباع، اسید پالمیتیک در ریزجلبک های Chaetoceros sp . ، Spirulina sp. و Chlorella sp . به ترتیب با 21/15، 1/30 و 17/25 درصد از کل اسیدهای چرب بیشترین مقدار را به خود اختصاص داده بود. همچنین در میان اسیدهای چرب غیر اشباع با یک بند دوگانه اسید اولئیک در Spirulina sp . (34 درصد) بیشترین مقدار را به خود اختصاص داده بود. اما بیشترین اسید چرب با یک بند دوگانه در مورد ریز جلبک Chaetoceros sp . مربوط به اسید پالمیتولئیک به میزان 33/30 درصد از کل اسیدهای چرب می باشد. در مورد اسیدهای چرب غیراشباع با چند بند دوگانه نیز، اسید لینولئیک از اسیدهای چرب امگا 6 در Spirulina sp . به ماکزیمم مقدار خود یعنی 8/18 درصد و در مورد اسید الفا لینولنیک از اسیدهای چرب امگا 3 تنها در کشت Chlorella sp . به بیشترین مقدار یعنی 66/9 درصد رسید و اولین رتبه را از نظر حضور اسیدهای چرب امگا 3 به خود اختصاص داد. ریز جلبک Spirulina sp . نیز دارای بیشترین درصد اسید چرب امگا 6 (اسید لینولئیک) به میزان 8/18 گرم درصد می باشد. نتیجه گیری: تجزیه و تحلیل یافته ها نشان داد که تنوع و پروفایل اسیدهای چرب در گونه های مختلف فیتوپلانکتون از جمله ریز جلبک ها بسیار می باشد. نتایج این تحقیق نشان داد که کشت ریزجلبک Chlorella sp . به عنوان گزینه مناسب و غنی از امگا 3 می تواند مطرح باشد و تکثیرو پرورش آن به شکل انبوه برای تهیه منبع غنی از امگا 3 پیشنهاد می گردد. نهایتاً برای داشتن محصول خاص که وابسته به هدف ویژه ای باشد، مثلاً هدف استخراج امگا 3 و یا استخراج اسید اولئیک باشد، انتخاب گونه ی مناسب برای خالص سازی و کشت بسیار مهم است.