اعتبارسنجی‏ مدل‌های‏ رگرسیون‏ خطی‏ و‏ شبکه‏ عصبی‏ مصنوعی‏ در‏ ترسیم‏ نقشه‏ عمق‏ تالاب‏ بین‏المللی‏ زریوار‏ با‏ استفاده‏ از‏ داده‏های‏ سنجندهOLI‏ ماهواره‏ لندست‏ 8

نویسندگان

1 استاديار گروه محيط زيست، دانشکده منابع طبيعي، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

2 کارشناسی ارشد محیط زیست، دانشکده منابع طبيعي، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

3 استاديار گروه محيط زيست، دانشکده منابع طبيعي، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

doi
چکیده

زمینه‏ و‏ هدف :‏ پیشرفت‏ دانش‏ سنجش‏ از‏ دور‏ در‏ دهه­ی‏ اخیر‏ ‏ سبب‏ گشته‏ تا‏ امروزه‏ به‏ کاربرد‏ این‏ دانش‏ در‏ مطالعات‏ زیست‏ محیطی‏ توجه‏ زیادی‏ جلب‏ گردد.‏ در‏ این‏ میان‏ ژرف‏ سنجی‏ تالاب­ها‏ به‏ عنوان‏ یکی‏ از‏ مطالعات‏ زیست‏ محیطی‏ پیوسته‏ جهت‏ اعمال‏ مدیریتی‏ اگاهانه‏ در‏ این‏ بوم‏ سازگان‌های‏ بسیار‏ حائز‏ اهمیت‏ است.‏ روش‏ کار :‏ در‏ مطالعه‏ حاضر‏ برای‏ ترسیم‏ نقشه‏ ژرف‏ سنجی‏ تالاب‏ بین‏ المللی‏ زریوار‏ از‏ نوارهای‏ سنجنده‏ OLI‏ ماهواره‏ لندست‏ 8‏ به‏ دلیل‏ جدید‏ بودن‏ نوارهای‏ این‏ سنجنده‏ از‏ نظر‏ کوانتیزیشن‏ و‏ بازه­های‏ طول‏ موجی‏ آن‏ استفاده‏ شد.‏ برای‏ این‏ منظور‏ عمق‏ سنجی‏ میدانی‏ هم‌زمان‏ با‏ عبور‏ ماهواره‏ لندست‏ 8‏ از‏ روی‏ تالاب‏ انجام‏ شد.‏ جهت‏ دست‏ یابی‏ به‏ نتایج‏ دقیقتر‏ و‏ به‏ دست‏ آوردن‏ همبستگی‏ بالاتر‏ بین‏ مقادیر‏ برآوردی‏ عمق‏ تالاب‏ و‏ مقادیر‏ واقعی‏ آن‏ نتایج‏ دو‏ مدل‏ رگرسیون‏ خطی‏ و‏ شبکه‏ عصبی‏ برای‏ تک‏ نوارها‏ و‏ شاخص­ها‏ با‏ هم‏ مقایسه‏ شد. یافته­ ها: ‏ نتایج‏ نشان‏ دادند‏ که‏ مقادیر‏ همبستگی‏ در‏ مدل‏ شبکه‏ عصبی‏ مصنوعی‏ بیش‌تر‏ از‏ رگرسیون‏ خطی‏ است.‏ مقایسه‏ نقشه­های‏ ترسیم‏ شده‏ نشان‏ داد‏ که‏ در‏ نوارهایی‏ که‏ نتایج‏ همبستگی‏ بین‏ عمق‏ برآوردی‏ و‏ عمق‏ واقعی‏ کم‏ است‏ (نوار‏ آبی)‏ نقشه‏ خروجی‏ حاصل‏ از‏ مدل‏ توانایی‏ نشان‏ دادن‏ بخش‌های‏ عمیق‏ تالاب‏ را‏ ندارد‏ و‏ هم‌چنین‏ وسعت‏ مناطق‏ کم‏ عمق‏ تالاب‏ را‏ نیز‏ کم‌تر‏ از‏ مساحت‏ واقعی‏ آن‏ نشان‏ می‏دهد.‏ دقیق‌ترین‏ نقشه،‏ نقشه­ی‏ حاصل‏ از‏ برآورد‏ عمق‏ تالاب‏ بر‏ اساس‏ نتایج‏ شاخص‏ (band4-band2)/(band4+band2)‏ بود‏ که‏ هم‏ توانایی‏ بیان‏ عمق‏ دقیق‏ مناطق‏ عمیق‏ تالاب‏ را‏ داشت‏ و‏ هم‏ مساحت­های‏ اعماق‏ مختلف‏ را‏ متناسب‏ با‏ مساحت‏ واقعی‏ آنها‏ نشان‏ داد. نتیجه‏ گیری: ‏ نتایج‏ کلی‏ این‏ تحقیق‏ نشان‏ داد‏ که‏ در‏ مرحله‏ اول‏ خروجی­های‏ حاصل‏ از‏ مدل‏ شبکه‏ عصبی‏ در‏ بخش‏ تک‏ نوار‏ و‏ شاخص­ها‏ دارای‏ برتری‏ قابل‏ ملاحظه‏ ای‏ در‏ مقایسه‏ با‏ مدل‏ رگرسیون‏ خطی‏ در‏ برآورد‏ میزان‏ عمق‏ آب‏ تالاب‏ بین‏ المللی‏ زریوار‏ است‏ و‏ در‏ مرحله‏ دوم‏ ترسیم‏ نقشه‏ عمق‏ بر‏ اساس‏ نتیجه‏ شاخص‏ نواری‏ (band4-band2)/(band4+band2)‏ بیش‌ترین‏ تناسب‏ را‏ با‏ نقشه‏ عمق‏ ترسیم‏ شده‏ بر‏ اساس‏ داده­های‏ واقعی‏ را‏ دارد.‏ بنابراین‏ این‏ شاخص‏ می­تواند‏ به‏ عنوان‏ مدلی‏ مناسب‏ جهت‏ برآورد‏ عمق‏ آب‏ در‏ آب­های‏ داخلی‏ کم‏ عمق‏ و‏ نقاط‏ ساحلی‏ در‏ نظر‏ گرفته‏ شود.