هاتف و عارف در تذكرهالاولياء عطار
نویسندگان
1 استادیار مرکز آموزش عالی اقلید، اقلید، ایران
doi
چکیده
مهمترين ابزار معرفتي در عرفان، «كشف و شهود» است و عارف در صورت تزكية دروني قادر خواهد بود پيامهايي را از عالم غيب دريافت كند؛ پیامهایی که گاه از راه الهام دروني و گاه از طريق هاتف بيروني است. در متون عرفاني بهويژه تذكرة الاولياي عطار، بسياري از شناختهاي عرفاني از طريق هاتف براي عارف اتفاق ميافتد. هاتف با الهام تفاوت دارد؛ هم در نحوة ظهور و پيامرساني و هم از نظر نوع پيامي كه منتقل ميكند . در پژوهش حاضر به شیوة توصيفي ـ تحليلي كوشش شده است تا ضمن مطالعة كامل متن تذكرهالاولياء مواردي كه در آن نام هاتف به صراحت يا به كنايه آمده، نقل شود سپس حضور هاتف، گيرندگان پيام و محتواي آن و واكنش عارف در برابر آن بيان شود. نتيجه نشان ميدهد كه هاتف، پيامرسان غيبي و ناشناسی است که پيامش را از طريق صدا يا آواز بلند آن هم در بيداري و هنگام روز به عارف، مردم عادي يا حتي شخص گنهكار منتقل ميكند. در محتواي پيام هاتف به عارف نیز اين مضامين آمده است: سرزنش كردن، طعنه زدن، نشان دادن راه، امر به انجام كار، بيان خطرات سلوك، مژده دادن و پاسخ به پرسشهاي عارف.
