بررسی وضعیت وابستگی به نیکوتین و برخی از عوامل مرتبط با آن در زنان مصرف کننده قلیان شهر بوشهر سال 93-1392

نویسندگان

1

2

3 دانشگاه علوم پزشکی مشهد

doi
چکیده

زمینه: امروزه مصرف قلیان در بزرگسالان جوامع آسیایی به ویژه خاورمیانه و کشورهای عربی رواج فراوان یافته است. هدف پژوهش حاضر تعیین وضعیت وابستگی به نیکوتین و الگوی دموگرافیک مرتبط با آن در زنان مصرف کننده قلیان در شهر بوشهر می باشد. مواد و روش ها: پژوهش حاضر، مطالعه توصیفی- تحلیلی از نوع مقطعی می باشد که تعداد 430 زن مصرف کننده قلیان ساکن شهر بوشهر به روش نمونه گیری در دسترس و گلوله برفی مورد بررسی قرار گرفتند. ابزار جمع آوری اطلاعات پرسشنامه استاندارد وابستگی به نیکوتین و پرسشنامه ویژگی های دموگرافیک بود. پس از جمع آوری اطلاعات، تجزیه و تحلیل داده ها توسط نرم افزار آماری SPSS ویرایش 20 و با استفاده از آزمون های آماری مناسب انجام شد. یافته ها: در این مطالعه، 3/43 درصد (186 نفر) از زنان مصرف کننده قلیان وابستگی متوسط به نیکوتین داشتند. میانگین و انحراف معیار نمره کلی رفتار وابستگی به نیکوتین 63/12±71/40 بود. میزان تحصیلات شرکت کنندگان (004/0P=) و همسرانشان (003/0P=)، شغل شرکت کنندگان (015/0P=) و همسرانشان (043/0P=)، سابقه مصرف قلیان (000/0P=)، قصد ترک (021/0P=) و نوع تنباکوی مصرفی (003/0P=)، با شدت وابستگی به نیکوتین ارتباط داشتند. یافته های رگرسیون رتبه ای با تابع ربط لجیت نشان داد که میزان تحصیلات همسر، سن شروع مصرف قلیان و قصد ترک قلیان تبیین کننده وابستگی به نیکوتین بودند. نتیجه گیری: وابستگی به نیکوتین در تقریباً نیمی از زنان مصرف کننده قلیان در سطح متوسط بوده و طراحی مداخلات آموزشی ضروری است تا برای افراد طبقه اقتصادی- اجتماعی پایین به ویژه در سنین نوجوانی و جوانی که هنوز رفتار نهادینه نشده صورت گیرد. همچنین برای افرادی که قصد ترک قلیان ندارند ابتدا باید از طریق فرایند توانمندسازی شرایط را برای ترک آن ها مهیا نموده و سپس آن ها را تشویق به ترک قلیان نمود.