فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شیر ترکیبی متوازن و محیط مغذی برای میکروارگانیسم‌ها است و عدم رعایت شرایط و زمان نگهداری و حمل و نقل آن منجر به افزایش بار میکروبی و فساد آن می­شود. این مطالعه با هدف ارزیابی کیفیت میکروبی شیرهای خام تحویلی به کارگاه های ماست­بندی انجام شد. 120 نمونه شیرهای خام تحویل شده به این کارگاه‌ها از مناطق مختلف شهرستان شهرکرد در طی چهار فصل سال 1403 اخذ شد. نمونه­ها در ظروف استریل در مجاورت یخ به آزمایشگاه منتقل و آزمون­های میکروبی شمارش کلی باکتری­های مزوفیل هوازی، کلی­فرم، باکتری­های سرمادوست، باکتریهای مقاوم به حرارت و کپک و مخمر، همچنین مقدار pH انجام شد. داده‌ها در نرم ­افزار Sigma stat 4 با استفاده از آزمون­های آنالیز واریانس یکطرفه و مربع کای در سطح معنی ­دار P<0.05  مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. بر اساس نتایج، میانگین pH نمونه‌ها در چهار فصل در سطح استاندارد (8/6-6/6) بود. تعداد باکتری­های مزوفیل هوازی در سه فصل بهار، تابستان و پاییز، و باکتریهای مقاوم به حرارت، سرمادوست، کلی­فرم و کپک و مخمر در چهار فصل سال بیش از حد مجاز تعیین شده برای شیر خام بوده و در فصول گرم سال بطور معنی­داری از فصل های سرد بیشتر بودند (P<0.05)، ولی برای باکتری­های کلی­فرم در چهار فصل سال اختلاف آماری معنی­داری وجود نداشت. نتایج این مطالعه نشان داد شیرهای خام مورد استفاده در کارگاه­های ماست بندی شهرستان شهرکرد بار میکروبی بالایی داشته، بنابراین کیفیت فراورده­های تولیدی در این کارگاه­ها مانند ماست، کره، دوغ و پنیر از کیفیت مطلوب برخوردار نخواهند بود.