تأثیرپذیری ادبیات اروپا و آمریکا از حافظ
نویسندگان
1 دانشیار زبان و ادبیات فارسی واحد تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی
2 کارشناس ارشد زبان و ادبیات فارسی
doi
چکیده
آلمانیها قبل از کشورهای دیگر اروپایی با حافظ آشنا شدند. آدام اولئاریوس مترجم اولین هیأتی بود که از آلمان به ایران آمد. او در سفرنامهاش، اطلاعاتی از ادبیات ایران به دست داد، که سبب آشنایی شارل رویچکی با حافظ و ترجمه چند غزل از او به زبان لاتین و آلمانی گردید. اولین ترجمه کامل دیوان حافظ توسط فونهامر در سال 1812 به انجام رسید. گوته از این ترجمه بهره برد و دیوان غربی شرقی خود را سرود. پس از او مترجمان دیگری چون روکرت، پلاتن، هلموت ریتر، دامر و... به ترجمه دیوان حافظ همت گماشتند. انگلیسیها نیز در قرن هجدهم با حافظ آشنا شدند. توماس هاید برای اولین بار، غزل نخست حافظ را به لاتین ترجمه کرد. نخستین اروپایی که اشعار حافظ را به فرانسه و انگلیسی برگرداند، ویلیام جونز بود. پس از او، مترجمان بسیاری چون ریچاردسون، گرترود بل، نیکلسون و... به این امر اهتمام ورزیدند. فرانسویان، دیرتر از کشورهای دیگر حافظ را شناختند. تاورنیه اولین جهانگرد فرانسوی است که از محبوبیت حافظ در میان ایرانیان مطالبی ارائه داد. گرچه مترجمینی چون دوفرمری، نیکلا، دوویلر، آرتورگی و...تحت تأثیر حافظ قرار گرفتند ولی هیچکدام نتوانستند تمامی اشعار حافظ را ترجمه کنند. در امریکا نیز شکلگیری مکتب تعالیگرایی، گرایش به ادبیات شرق را رواج داد. امرسون از بنیانگذاران این مکتب، نخستین بار اشعار حافظ را برای آمریکاییها ترجمه کرد.