اعتباریابی مقیاس صمیمیت غیرکلامی معلم در کلاس درس

نویسندگان

1 گروه روان شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

2 دانشجوی دکتری روانشناسی تربیتی، دانشگاه آزاد اسلامی، قاین، ایران.

3 دانشجوی کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، گروه روانشناسی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران.

doi
10.22054/jem.2025.77717.3521
چکیده

صمیمیت معلم در ارتباط با دانش‌آموزان یکی از عوامل مؤثر بر آموزش و یادگیری است. بخشی از رابطه صمیمانه و یا بی‌واسطه معلم در ارتباط با دانش‌آموزان جنبه غیرکلامی دارد و تاکنون برای این رفتار مقیاسی در ایران اعتباریابی نشده است. لذا پژوهش حاضر باهدف اعتباریابی پرسشنامه صمیمیت غیرکلامی معلم (ریچموند و همکاران، 2003) در کلاس درس انجام گرفت. روش پژوهش توصیفی-مقطعی بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه معلمان مقاطع مختلف تحصیلی قطب شهید برونسی آموزش‌وپرورش خراسان رضوی بود که از بین آن‌ها به‌صورت تصادفی-خوشه ای 212 نفر به‌عنوان نمونه انتخاب شدند. تحلیل عامل تأییدی، روایی سازه پرسشنامه صمیمیت معلم غیرکلامی را تأیید کرد. همچنین، پایایی پرسشنامه با استفاده از آلفای کرونباخ مقدار 0/74 به دست آمد که حاکی از پایایی مناسب این ابزار است. همچنین نتایج حاصل از تحلیل عاملی نشان داد که مقیاس ساخته‌شده از 5 عامل تشکیل‌شده است که جمعاً 48/79درصد از واریانس کل را تبیین می‌کند. پرسشنامه صمیمیت غیرکلامی معلم با گذراندن مراحل روان‌سنجی و دارا بودن روایی و اعتبار قادر به سنجش صمیمیت غیرکلامی معلمان است؛ بنابراین پرسشنامه علاوه بر اینکه به‌صورت خود سنجی برای معلمان کارایی دارد، می‌توان از آن در انجام پژوهش‌های گروهی نیز استفاده نمود.