معرفی و مقایسة تحلیلی نظریة آزمون کلاسیک و نظریة سوال-پاسخ در روانسنجی
نویسندگان
1 عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی تبریز
doi
چکیده
این مقاله به معرفی مختصر و مقایسة تحلیلی دو نظریة عمدة روانسنجی، یعنی نظریة آزمون کلاسیک (CTT) و نظریة سؤال-پاسخ (IRT) همراه با محسنات و محدودیتهای هر کدام از آنها پرداخته است. هرچند نظریة آزمون کلاسیک در اوایل قرن بیستم پایهریزی شد اما به دلیل داشتن محدودیتهای متعدد، همواره متخصصان را برآن میداشت تا جهت رفع این محدودیتها تلاش کنند. در فرآیند پیدا کردن راه حلهایی برای از بین بردن نقاط ضعف نظریة کلاسیک، نظریة جدیدی به نام نظریة سؤال-پاسخ در حدود دهة پنجاه شروع به رشد کرد و علیرغم این که سالهای بعد رفته رفته تکمیل شد و در ظاهر محدودیتهای نظریة کلاسیک را نداشت اما خود این نظریه هم هیچگاه فارغ از محدودیت نبوده و همواره ایراداتی به آن وارد شده است. هم اکنون هر کدام از این نظریهها در بین متخصصان تربیتی و روانشناسی و افراد مرتبط با اندازهگیریهای روانی-تربیتی، کم و بیش طرفدارانی دارد، اما در کشور ما هیچکدام از این نظریهها آن گونه که باید و شاید شناخته شده نیست. به همین دلیل مقالة حاضر سعی کرده هر چند مختصر، به معرفی نظریههای مذکور پرداخته و نقاط ضعف و قوت همچنین وجوه اشتراک و افتراق هر کدام از آنها را ارائه کند.
