ارزیابی ریسک مرگ ومیر ناشی از سیلیکوزیس و سرطان ریه کارگران کارخانه ماشینی و کارگاه های سنتی تولید آجر با سیلیس کریستالی

doi
10.18502/tkj.v12i3.4984
چکیده

مقدمه: یکی از مهم ترین عوامل زیان آور در صنعت تولید آجر مواجهه با گردوغباراست. در صورت مواجهه با گردوغبار سیلیس کریستالی تعیین میزان مرگ ومیر ناشی از سیلیکوزیس و سرطان ریه از اهمیت بالایی برخوردار است. لذا این مطالعه باهدف ارزیابی ریسک کارگران کارخانه ماشینی و کارگاههای سنتی تولید آجر انجام گرفته است. روش بررسی: این مطالعه به صورت مقطعی – تحلیلی در سال 1395 دریک کارخانه ماشینی و 5 کارگاه سنتی تولید آجر فعال در جنوب شرق استان تهران انجام گرفت. کلیه کارکنان کارخانه ماشینی آجرپزی (40 نفر) و 5 کارگاه سنتی آجرپزی (30 نفر) به صورت سرشماری انتخاب و مواجهه آن ها با گردوغبار کلی قابل استنشاق و سیلیس کریستالی به روش NIOSH0600 و روش بهینه NIOSH7602 ارزیابی گردید. ارزیابی ریسک مرگ ومیر ناشی از سیلیکوزیس و سرطان ریه بر اساس مدل mannetej و Rice انجام گرفت. داده ها پس از ورود به نرم افزار spss 19 توسط آزمون تی تست تجزیه وتحلیل شد. نتایج: میانگین غلظت سیلیس کریستالی تنفسی و گردوغبار کلی تنفسی به ترتیب در کارگاه های سنتی 0/69 ± 0/651و 23/05 ± 28/27 و در کارخانه ماشینی 0/27 ± 0/297 و 17/6 ± 8/6 میلیگرم بر مترمکعب می باشد. آزمون تی تست نشان داد بین کارخانه آجرپزی سنتی و ماشینی در میزان مواجهه ی شغلی با گردوغبار کلی تنفسی اختلاف معنی داری وجود دارد (0/001 P= ) ولیکن در میزان مواجهه با سیلیس کریستالی تنفسی اختلاف معنی داری مشاهده نشد (0/107 P= ). در هردو کارخانه ماشینی و سنتی ریسک مرگ ومیر ناشی از سیلیکوزیس و سرطان ریه در محدود غیر قابل قبول قرار دارد. نتیجه گیری: نتایج گویای این مطلب است که مکانیزه شدن صنعت منجر به کاهش مواجهه با گردوغبار کلی قابل استنشاق و سیلیس کریستالی شده است و ریسک مرگ ومیر ناشی از سرطان ریه را کاهش داده است ولیکن هنوز ریسک مرگ ومیر ناشی از سرطان ریه و بیماری سیلیکوزیس در هردو کارخانه سنتی و ماشینی بالا است. واژه های کلیدی: آجرپزی، سیلیس کریستالی، گردوغبار کلی تنفسی، ارزیابی ریسک