واکاوی گونههای تمثیلی در پاردوکسهای غزل حسین منزوی و محمدعلی بهمنی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بوشهر، ایران
2 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بوشهر، ایران.
3 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بوشهر، ایران
doi
چکیده
اگر پارادوکس را با همه پیچیدگیها اوج هنر شاعرانه در انتقال مفاهیم بدانیم شیوههای گوناگون تمثیل راهی برای دستیابی به زوایا و ابعاد ابهامآمیز آن به شمار میرود؛ پیوند آرایههای معنوی تمثیل و پارادوکس افزون بر برجستهنمایی نقش آنها در عمق بخشی، وسعتبخشی و تاثیرگذاری بیشتر کلام میتواند به وجود آورنده ظرفیتهای بسیاری در محتوا، ساختار و تصویرسازیهای یک اثر ادبی نیز باشد؛ با این همه تاکنون هیچ پژوهش ادبی در این زمینه پدید نیامده است. هدف از انجام این پژوهش بررسی و واکاوی شیوههای گوناگون تمثیل در پارادوکسهای غزل حسین منزوی و محمدعلی بهمنی به عنوان دو شاعر جریانساز در شعر معاصر و همچنین پرداختن به شفافسازی نقش گونههای تمثیلی در فهم و درک بهتر انواع پارادوکس خواهد بود که با روش تحلیلی-توصیفی بر پایه مطالعات کتابخانهای صورت گرفته است. نخست پاردادوکسهای غزلیات این دوشاعر استخراج و پس از آن نمونههای مشخص شده طبق دستهبندی تمثیلهای محتوایی و ساختاری مورد بحث و ارزیابی قرار گرفتهاند. نتایج به دست آمده از این پژوهش نشان میدهد پیوند تمثیل و پارادوکس میتواند کارکردهایی چون برجستهسازی تضادها، عمقبخشی به عواطف مورد نظر شاعر، همذاتپنداری، سادهسازی مفاهیم، ایجاد چندلایگی و دسترسی به لایههای معنایی و همچنین نقد مسائل اجتماعی را در پی داشته باشد. کارکردهایی که تا کنون به آن پرداخته نشده و هر کدام در جایگاه خود قادر هستند ارزش و عیار یک اثر ادبی را نشان بدهد.