بررسی دو عنصرکیفیت نمایش( کشمکش و صحنه) در داستان اسکندر در شاهنامه از حیث اقتباس سینمایی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای زبان و ادبیات فارسی، دانش‌گاه هنر، تهران، ایران

2 دانش‌یار گروه آموزشی سینما، دانش‌گاه هنر، تهران، ایران (نویسنده مسؤول)

3 استادیار دانش‌گاه هنر تهران، ایران

doi
چکیده

داستان اسکندر در شاهنامۀ فردوسی یکی از دراماتیک‌­ترین داستان‌­ها در مورد زندگی اسکندر است. این داستان از حیث دو عنصر کیفی نمایش یعنی کشمکش‌­ها و صحنه­‌های دراماتیک بسیار حائز اهمیت است، به­‌گونه­‌ای که در بین عناصر کیفی این دو را باید استثنایی بی‌­مانند به حساب آورد. بر این اساس در مقالۀ پیش‏ رو هدف این است تا به روش توصیفی-تحلیلی و نیز استفاده از تقسیم­‌بندی موجود در کتاب شناخت عوامل نمایش به این پرسش اصلی پاسخ داده شود که کشمکش­‌ها و صحنه­‌های داستان اسکندر برای اقتباس چه ظرفیت­‌ها و تنوعی دارند. نتایج این پژوهش نشان می­دهد که کشمکش­‌های این داستان بسیار متنوع­ یعنی  براساس ماهیت عنصر مخالف از نوع کشمکش‌­های جامعه ضدّ اجتماع، آدمی ضدّ آدمی، آدمی ضدّ طبیعت و آدمی ضدّ جامعه و آدمی ضدّ خود است و نیز براساس ماهیت کشمکش از نوع همراه با جهش و حرکت است. صحنه­‌های رزم با ایرانی‌­ها، ازدواج با روشنک، مرگ دارا و آیین تدفین او و ... نیز از صحنه‌­های دراماتیک این روایت است که به دلیل برخورداری از ساختار نمایشی بسیار قابلیت این را دارد که فیلم­نامه‌­ای نیز با استفاده از این صحنه­‌ها و کشمکش­‌ها نوشته و فیلمی ساخته شود.