بررسی ویژگیهای سبکی زبان و اندیشة شعر هوشنگ ابتهاج و محمد زهری
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران.
2 استاد گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
3 دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران
doi
چکیده
شعر به عنوان برجستهترین هنر کلامی، پیوند عاطفه و تخیّل است که در زبان موزون شکل میگیرد. بررسي و شناخت شاخصترین ویژگیهای سبکی زبانی و فکری شعر دهههای اخیر راهي در معرّفي افقهاي شعر معاصر است. بدیهی است که در اثر تغییرات ساختاری که در بدنة اجتماع به وقوع میپیوندد، جریان اندیشه و دیدگاههای غالب شاعر نیز دچار فراز و فرود شود. گسترش روزافزون فضای مجازی در این دهه باعث جریان یافتن شعر در میان تودههای مختلف مردم و ارتباط هنرمندان با هم گردیده است. در این میان هوشنگ ابتهاج و محمّد زهری از چهرههای شاخص شعر معاصر نیز تحت تأثیر این بحرانها، در سیر شعرگویی خود دچار تحولاتی شده و با توشهای از ادبیّات کلاسیک به شعر نیمایی روی آوردهاند و به متعصبان کهنهپرست ثابت نمودند که پرداختن به صورت و قالبی نو و بدیع از عجز شاعر در سرودن شعر به سیاق شاعران قدیم ناشی نمیشود. هدف از این پژوهش شناسایی، استخراج و دستهبندی ویژگیهای سبکی زبان و اندیشة غزل امیرهوشنگ ابتهاج و محمّد زهری با روش توصیفی- تحلیلی است. ورود مضامین اجتماعی و سیاسی، توجّه به روانشناسی جدید، تأثیرپذیری از نظریات فلسفی و مکاتب انسانگرایانه از مهمترین مؤلّفههای فکری شعر معاصر است که به موازات آن درسرودههای ابتهاج و زهری دیده میشود؛ همچنین هر دو شاعر بهویژه ابتهاج با بهرهگیری از انواع قالبهای شعری و توسّل به نماد و استعاره و دیگر ابزارهای سمبلیک ادبی در سختترین شرایط، فریادگر ناهنجاریهای موجود بودهاند.