بررسی طرح‌واره‌های تصویری استعارۀ مفهومی «غم» در اشعار فروغی بسطامی

نویسندگان

1 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ايران.

2 دانشجوی دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ايران.

3 استاد گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ايران.

4 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک. ایران

doi
چکیده

بهره ­مندی از استعارۀ مفهومی در متون ادبی سبب می­شود تا عناصر انتزاعی به شکل خاصی عینی شوند، این امر در سروده­های فروغی بسطامی از نمود قابل توجهی برخوردار است، یکی از این مقوله­های ذهنی، مفهوم «غم» است که شاعر مورد بحث، همواره از آن به صورت طرح‌واره­های گوناگون استفاده می­کند. لذا این پژوهش با روش توصیفی تحلیلی و بر مبنای مطالعات کتابخانه‌ای، به بررسی طرح‌واره‌های تصویری استعارۀ مفهومی «غم» در اشعار فروغی اختصاص یافته است. بررسی‌ها نشان می‌دهد که فروغی بسطامی برای تجسم‌بخشی مفهوم غم، از طرح‌واره­های جاندارانگارانه، عناصر شئ­انگارانه و پدیده­های طبیعت کمک گرفته‌ است تا تجربیات جسمانی خود را برای مخاطبان تفسیر کند. فروغی بسطامی با نگاهی ویژه به «غم»، آن را به عنوان عاملی مهم برای بیشتر رویدادهای زندگی خود معرفی می­کند که فراوانی نسبتاً زیاد این امر در سروده‌های وی بسیار بارز است. وی همچنین از «غم» به عنوان عنصر خوراکی، مکان و ظرف استفاده کرده ‌است. بنابراین می­توان گفت که عینی­سازی امور ذهنی در اشعار فروغی بسطامی مطابق با نگرش خاص وی صورت گرفته است.