مقایسه عملکرد مدل های ارزش گذاری اوراق اختیار معامله در بورس اوراق بهادار تهران

نویسندگان

1 گروه مالی و بانکداری، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

2 گروه مالی و بانکداری،‌دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

3 گروه مالی و بانکداری، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

doi
چکیده

هدف این پژوهش، مقایسه عملکرد سه مدل رایج ارزش‌گذاری اوراق اختیار معامله شامل مدل بلک-شولز، مدل نوسانات تصادفی هستون، و مدل دارای انتشار پرش مرتون در بورس اوراق بهادار تهران است. برای این منظور، پس از انتخاب اوراق اختیار معامله از طریق غربال‌گری بر مبنای معیارهای معاملاتی مشخص، پارامترهای مربوط به هر مدل با استفاده از روش پنجره تخمین غلطان رو به جلو و با بهره‌گیری از تکنیک‌های کالیبراسیون و حداکثر درستنمایی تخمین زده شد. سپس قیمت اختیار معامله در هر مدل محاسبه و با قیمت واقعی بازار مقایسه گردید و دقت هر مدل با استفاده از شاخص RMSE مورد ارزیابی قرار گرفت. بر اساس یافته‌ها، مدل بلک-شولز علیرغم ساده بودن، دقت مقداری بالاتری نسبت به دو مدل دیگر از خود نشان داد. این تفاوت در مقایسه با مدل مرتون از نظر آماری معنادار بود، اما در مقایسه با مدل هستون تفاوت آماری معناداری مشاهده نشد. با توجه به سهولت پیاده‌سازی، نیاز پایین به داده و زمان محاسبه کمتر، استفاده از مدل بلک-شولز برای ارزش‌گذاری اوراق اختیار معامله در بازار سرمایه ایران پیشنهاد می‌شود. محدودیت‌هایی مانند عمق اندک بازار مشتقه، دسترسی محدود به داده‌های تاریخی و فقدان پایگاه اطلاعاتی جامع در این پژوهش وجود داشته است. با این حال، این مطالعه نخستین تحقیق تجربی در ایران است که عملکرد مدل‌های ارزش‌گذاری اختیار معامله را بر اساس داده‌های واقعی بازار مورد بررسی قرار می‌دهد. نتایج به‌دست‌آمده می‌تواند مورد استفاده سرمایه‌گذاران حقیقی و حقوقی، تحلیلگران مالی، مدیران پرتفو و پژوهشگران حوزه مالی قرار گیرد و در انتخاب مدل مناسب ارزش‌گذاری و تصمیم‌گیری‌های سرمایه‌گذاری نقش مؤثری ایفا نماید.