ارائه الگو افشای ریسک در بانک‌ها با استفاده از تحلیل معادلات ساختاری

نویسندگان

1 گروه مدیریت مالی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 گروه مدیریت مالی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 گروه مدیریت مالی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
چکیده

بانک‌ها از مهم‌ترین نهادهای مالی و اقتصادی محسوب می‌شوند و افشای ریسک‌های آن‌ها اهمیت ویژه‌ای دارد، زیرا میزان شفافیت اطلاعات و نحوه ارائه آن می‌تواند نقش اساسی در افزایش اعتماد عمومی، بهبود اعتبار بین‌المللی و ارتقای ثبات و سلامت نظام مالی ایفا کند. هدف این پژوهش ارائه یک الگوی جامع، بومی‌سازی‌شده و کارآمد افشای ریسک در بانک‌ها با استفاده از تحلیل معادلات ساختاری و اتخاذ رویکردی نظام‌مند و چندبعدی است. روش پژوهش، همبستگی-پیمایشی و از نظر هدف، کاربردی، توسعه‌ای است. داده‌ها با پرسشنامه محقق‌ساخته‌ای که از مصاحبه‌های عمیق و ساختارمند با 9 نفر از خبرگان حوزه بانکی، مالی و مدیریت ریسک و مرور جامع و دقیق مبانی نظری، اسناد رسمی و پیشینه تجربی طراحی شد، گردآوری شدند. جامعه آماری شامل مدیران و کارشناسان خبره شاغل در بانک‌های فعال در بازار سرمایه ایران است. نمونه‌گیری به روش خوشه‌ای و در دسترس انجام شد و حجم نمونه 230 نفر بر اساس فرمول کوکران تعیین گردید براین اساس 230 پرسشنامه معتبر، کامل و قابل تحلیل جمع‌آوری شد. نتایج نشان داد افشای ریسک تأثیر مستقیم و معناداری بر مدیریت ریسک، بهبود ارتباط مؤثر با سهامداران، ارتقای پاسخگویی مدیران، افزایش شفافیت فرآیند تصمیم‌گیری و تعامل سازنده و بهینه با نهادهای نظارتی دارد. این پژوهش تأکید می‌کند که توسعه راهبردهای مناسب و طراحی چارچوب‌های سیاستی منطبق بر استانداردهای بین‌المللی برای بهبود سطح افشای ریسک به‌عنوان راهکاری ضروری برای ارتقای عملکرد، کاهش آسیب‌پذیری، افزایش کارایی عملیاتی و ایجاد ارزش پایدار باید مدنظر قرار گیرد. این یافته‌ها می‌توانند به سیاست‌گذاران، مدیران بانکی، نهادهای مقررات‌گذار و محققان دانشگاهی در درک بهتر فرآیندهای افشای ریسک و تبیین دقیق الزامات نظارتی، گزارش‌دهی و عملیاتی در نظام بانکی کشور کمک کنند.