عوامل پیشگوییکننده رفتارهای پیشگیرانه از ویروس پاپیلوما: در زنان متأهل شهر جاجرم بر اساس تئوری رفتار برنامهریزیشده در سال 1401
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران،
2 استادیار، گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران،
3 مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی، بجنورد، ایران،
4 9. گروه آموزش بهداشت و ارتقای سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی، بجنورد، ایران،
5 دانشیار، گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی، بجنورد، ایران،
6 دانشجو ارشد، گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران،
7 استادیار، گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران،
8 دانشیار، گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران،
9 استادیار، گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران،
10 دانشیار، گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران،
doi
10.30468/jsums.2025.8210.3316چکیده
زمینه و هدف: ویروس پاپیلومای انسانی (HPV) یک عفونت مقاربتی شایع در سراسر جهان است که ممکن است پرخطر باشد. شناخت عوامل پیشبینی کننده رفتارهای پیشگیرانه از HPV میتواند در کاهش سرطانهای مرتبط با عفونت ناشی از این ویروس مؤثر واقع شود. این مطالعه باهدف تعیین پیشبینی کنندههای رفتارهای پیشگیرانه از HPV در زنان متأهل بر اساس نظریه رفتار برنامهریزیشده انجام شد.مواد و روشها: مطالعه حاضر یک مطالعه مقطعی و بر روی 80 زن متأهل 10 تا 54 ساله در شهرستان جاجرم و با نمونهگیری به روش خوشهای چندمرحلهای انجام شد. ابزار جمعآوری دادهها، پرسشنامه محقق ساخته شامل اطلاعات جمعیت شناختی و سؤالات مربوط به سازههای نظریه رفتار برنامهریزیشده بود که از طریق آن مهمترین سازههای پیشبینی کننده رفتار بررسی و تعیین شدند. دادههای آماری توصیفی و تحلیلی با استفاده از آزمونهای آماری و نرمافزار SPSS نسخه 27 تجزیهوتحلیل شدند.یافتهها: در این مطالعه، 45 درصد از شرکتکنندگان تحصیلات دانشگاهی، 77.5 درصد خانهدار، 74 درصد درآمد بیش از 8 میلیون تومان، 95 درصد دارای فرزند و 55 درصد آزمایش پاپ اسمیر داده بودند. درحالیکه تمامی سازههای تئوری رفتار برنامهریزی برای رفتارهای پیشگیرانه از HPV معنیدار بودند، سازههای کنترل رفتاری درکشده (p<0.001 و β=0.51) و هنجارهای انتزاعی (p<0.001 و β=0.51) بیشترین قدرت پیشگویی را داشتند.نتیجهگیری: نتایج مطالعه حاضر نشان داد که نظریه رفتار برنامهریزیشده در پیشگویی رفتارهای پیشگیرانه از HPV مناسب است.
