شبیهسازی شاخصهای عملکرد آبیاری جویچهای با استفاده از مدلسازی فصلی در شرایط مختلف مدیریت آب در مزرعه
نویسندگان
1 استادیار گروه مهندسی آبیاری و آبادانی؛ پردیس کشاورزی و منابع طبیعی؛ دانشگاه تهران؛ تهران؛ ایران
2 دانش آموخته کارشناسی ارشد آبیاری و زهکشی؛ گروه مهندسی آبیاری و آبادانی؛ پردیس کشاورزی و منابع طبیعی؛ دانشگاه تهران؛ تهران؛ ایران
3 استاد پژوهش؛ مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی؛ سازمان تحقیقات؛ آموزش و ترویج کشاورزی؛ کرج؛ ایران
doi
چکیده
محدود بودن منابع آب کشور باعث شدهاست که افزایش راندمان آبیاری بهعنوان یکی از راهکارهای اساسی در افزایش بهرهوری آب در مزرعه مطرح گردد. هدف این پژوهش استفاده از یک مدل شبیهسازی فصلی آبیاری جویچه ای بهمنظور تعیین شاخص های عملکرد آبیاری برای حالتهای مختلف کمآبیاری، دور آبیاری و دبی ورودی در دو مزرعه واقع در کرج (مزارع پردیس کشاورزی دانشگاه تهران و مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر) با هدف کاهش تلفات آب آبیاری و افزایش یکنواختی توزیع آب بود. نتایج نشان دادند مزرعه پردیس بهدلیل بافت خاک سنگین تر و طول جویچه کوتاه تر تلفات رواناب بیشتری نسبت به مزرعه دیگر داشته و هرچه دبی و دور آبیاری کمتر شد مقدار راندمان کاربرد آبیاری افزایش یافت، به طوری که در دورهای آبیاری بیشتر با کاهش دبی از 0/64 لیتر بر ثانیه به 0/22 لیتر بر ثانیه، مقدار راندمان حدود 40 درصد افزایش داشت، همچنین بیشترین مقدار راندمان در دور آبیاری 3 روز و دبی 0/22 لیتر بر ثانیه اتفاق افتاد. تلفات نفوذ عمقی در مزرعه مؤسسه تحقیقات بیشتر از مزرعه پردیس بود. همچنین در دبی ها و دورهای آبیاری کمتر (مانند دور آبیاری 3 روز و دبی 0/3 لیتر بر ثانیه در مزرعه موسسه تحقیقات و دور آبیاری 3 روز و دبی 0/22 لیتر بر ثانیه در مزرعه پردیس)، تفاوت بین مقادیر حداقل و حداکثر رطوبت خاک در هر دو مزرعه کمتر بود. مدل شبیهسازی فصلی توانایی خوبی در ارزیابی عملکرد آبیاری جویچهای در شرایط مختلف مدیریت آب در مزرعه داشت.