چگونه کمبود مالی به تغییر در ترجیحات زمانی منجر میشود: بررسی اثرات حافظه کاری در یک آزمون آزمایشگاهی
نویسندگان
1 دانشگاه تخصصی فناوری های نوین آمل
2 دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی
3 دانشگاه علوم پزشکی کرمان
4 دانشگاه تهران
doi
10.22067/social.2026.97446.1729چکیده
کمبود، تأثیر آن بر رفتارهای اقتصادی و سازوکارهای این اثرگذاری در دهه اخیر مورد توجه پژوهشگران زیادی قرار گرفته است. شواهدی که نشان میدهند انتخابهای بین زمانی در شرایط کمبود تغییر پیدا میکند، عملکردهای شناختی و برخی عوامل دیگر مانند استرس و عاطفه منفی را واسطه این اثرگذاری میدانند. فرضیه پژوهش حاضر این است که کمبود میتواند حافظه کاری را تحت تأثیر قرار دهد و این تأثیر به نوبه خود بر انتخاب بین زمانی فرد اثرگذار است. این فرضیه با استفاده از طراحی آزمایشگاهی بین نمونهها آزمون شده است. در این پژوهش 80 نفر دانشجوی دانشگاه فردوسی مشهد شرکت کردند که پاداش مالی واقعی متناسب با انتخابهای مالی به آنها تعلق گرفت. نتایج نشان داد که کمبود مالی بهطور معنادار عملکرد حافظه کاری را تضعیف میکند و با تضعیف آن در گروه کمبود به احتمال بیشتری پاداش فوری و کوچک بر آتی و بزرگترجیح داده میشود. یافتههای ثانویه بیانگر این است که مدلی که اثر حافظه کاری را لحاظ میکند بهتر از اثرات مستقیم کمبود، تغییرات تصمیمگیری اقتصادی را توضیح میدهد.