ارزیابی عملکرد روشهای مدل درختی M5 و رگرسیون بردار پشتیبان در مدلسازی رسوب معلق رودخانه
نویسندگان
1 باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان، واحد مراغه، دانشگاه آزاد اسلامی، مراغه، ایران.
2 دانش آموخته کارشناسی ارشد، مهندسی منابع آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز
3 استادیار گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
4 دانش آموخته کارشناسی ارشد عمران-آب، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اهر، اهر، ایران.
doi
چکیده
همواره پدیده انتقال رسوب، بسیاری از سازههای رودخانهای و سازههای عمرانی را تحت تاثیر قرار داده و عدم اطلاع از میزان دقیق آن خسارات بسیاری را موجب میشود. از این جهت برآورد صحیح بار رسوبی در رودخانهها از نقطه نظر رسوب، فرسایش و کنترل سیلاب بسیار حایز اهمیت است. در این تحقیق، از دو روش نوین دادهکاوی شامل مدل درختی M5 و رگرسیون بردار پشتیبان برای برآورد بار رسوبی معلق رودخانه اهرچای در مقایسه با روش کلاسیک منحنی سنجه رسوب استفاده گردید. جهت ارزیابی عملکرد روشهای استفاده شده از سه آماره شامل ضریب همبستگی، جذر میانگین مربعات خطا و میانگین خطای مطلق استفاده گردید. با انجام تحلیل حساسیت مدلها به متغیر ورودی مشخص گردید، متغیر دبی جریان در ماه جاری دارای بیشترین تاثیر بر روی میزان بار رسوبی معلق میباشد. در حالت کلی نتایج بدست آمده بیانگر دقت بسیار بالای روشهای دادهکاوی نسبت به منحنی سنجه رسوب میباشد. اگرچه هر دو روش دادهکاوی بررسی شده دقت بیشتر و خطای کمتری نسبت به روش متداول منحنی سنجه رسوب داشتهاند، اما با توجه به روابط خطی ساده و قابل فهم ارائه شده توسط مدل درختی M5، کاربرد این روش کارآمد در موارد مشابه توصیه میگردد.