فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در این پژوهش، جوانمردی همان فضایل اخلاقی ارزشی مانند شجاعت، وفاداری، فداکاری، عدالت‌خواهی، بخشش، مهمان‌نوازی و مساعدت به ضعفا در نظر گرفته شده است. ریشۀ این مفهوم در سنت تاریخی ایران قرار دارد. گروه‌هایی مانند عیّاران یا فتیان که در تاریخ به‌عنوان حاملان این ارزش‌ها شناخته شده‌اند، نقشی مهم در نشر و ترویج این اخلاق دارند. جوانمردان گروهی اخلاقی- تربیتی بوده که پیشینۀ حضور آنان به ایران پیش از اسلام می‌رسد. افسانه‌های عامیانه ازجمله آثار ادبی است که حاوی مضامین اخلاقی بوده و هدفی تعلیمی را در ژرفای خود جای داده‌اند. در پژوهش حاضر به‌شیوۀ توصیفی‌تحلیلی، «جوانمردی» افسانه‌های عامیانه ایرانی بررسی شده‌ و نتایج حاکی از آن است که در برخی از افسانه‌های عامیانه ایرانی شخصیت‌هایی حضور دارند که ویژگی اخلاقی «جوانمردان» را دارا بوده و با شجاعت و وفاداری و فداکاری به ضعیفان یاری رسانده و به‌سبب بخشندگی و برپایی عدالت و مهمان‌نوازی می‌توان آنان را از جوانمردان و پیروان این آیین دانست. البته تمامی صفات در یک شخصیت دیده نمی‌شد و ممکن بود فقط یک یا چند صفت در قهرمان داستان دیده شود.