کارکرد متقابل آرای ترافعی و نظریات مشورتی دیوان بینالمللی دادگستری
نویسندگان
1 استادیار حقوق بینالملل عمومی، گروه حقوق، دانشکدۀ علوم انسانی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان. ایران.
2 دانشآموختۀ دکتری حقوق بینالملل، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
doi
10.22059/jplsq.2022.344419.3103چکیده
دیوان بینالمللی دادگستری نسبت به تمامی اموری که طرفین دعوا به آن رجوع میکنند و همچنین نسبت به موارد خاصی که بهموجب منشور ملل متحد یا بهموجب عهدنامه و قراردادهای جاری پیشبینی شده است، صلاحیت رسیدگی دارد. اصولاً نظریات مشورتی از قدرت الزام برای ارگانهای بینالمللی یا نهادهای درخواستکننده برای هر دولت بهطور مطلق، برخوردار نیست. اما اساسنامة سازمانهای بینالمللی یا کنوانسیونهای بینالمللی ممکن است برای نظریات مشورتی درخواستشده قدرت الزام تعیین کنند و به نظریات مشورتی قدرت الزام بخشند. آرای ترافعی از ضمانت اجرای تصریحشده در بند 2 مادۀ 94 منشور ملل متحد برخوردار بوده و نظریات مشورتی نیز از طریق تصریح در معاهدات بینالمللی، اساسنامه سازمانهای بینالمللی و از طریق اعمال آیین دادرسی ترافعی، و نقش ارگانهای درخواستکننده در الزامآور کردن آنها بهعنوان یک قاعدة کلی مورد احترام تابعان حقوق بینالملل هستند. آرای ترافعی و نظریات مشورتی دو قلمرو کاملاً متفاوت و مستقل ندارند، بلکه شباهتها و افتراقات فراوانی دارند. در این پژوهش با بهرهگیری از منابع کتابخانهای و اینترنتی و استفاده از اسناد دیوان بینالمللی دادگستری، کارکرد متقابل آرای ترافعی و نظریات مشورتی دیوان بینالمللی دادگستری و نقش آنها در روند توسعۀ حقوق بینالملل مورد بررسی و مداقه قرار میگیرد.
