مقایسه اثربخشی عزت‌نفس‌افزایی مبتنی بر رویکرد پدیدارشناسی و عزت‌نفس‌افزایی شناختی- رفتاری بر عزت­نفس و انگیزش تحصیلی دختران نوجوان

نویسندگان

1 استاد، گروه روانشناسی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران (نویسنده مسئول).

2 استادیار، گروه روانشناسی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران.

3 دانشجوی دکتری، گروه روانشناسی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران.

doi
10.82322/jwsf.2025.1106431
چکیده

هدف پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی عزت‌نفس‌افزایی مبتنی بر رویکرد پدیدارشناسی و عزت‌نفس‌افزایی شناختی-رفتاری بر عزت­نفس و انگیزش تحصیلی دختران نوجوان است. روش پژوهش نیمه تجربی با طرح پیش آزمون، پس آزمون و پیگیری با گروه گواه بود. کلیه دانش‌آموزان دختر متوسطه دوم شهر اصفهان در سال تحصيلي 1400-1401 جامعه آماری پژوهش را تشکیل دادند. از جامعه آماری، 45 دانش‌آموز دختر دارای ملاك­های ورود به­شیوه هدفمند انتخاب و به­صورت تصادفي در سه گروه (دو گروه آزمايش و يک گروه کنترل)، هر گروه 15 نفر جايگذاری شدند. دو گروه آموزشی، آموزش عزت­نفس افزایی مبتنی بر رویکرد پدیدارشناسی و عزت­نفس افزایی شناختی رفتاری را طی 8 جلسه هفتگی دریافت کردند و گروه گواه آموزشی نگرفتند. ابزار گردآوری داده­ها پرسشنامه­ عزت‌نفس کوپر-اسمیت  (1967) و مقیاس انگیزش تحصیلی والراند (1992) بودند. داده­ها با آزمون تحلیل واریانس با اندازه­های تکراری و آزمون تعقیبی بونفرونی با نرم­افزار SPSS-26 تجزیه و تحلیل شدند. نتایج نشان داد که هر دو آموزش عزت­نفس افزایی مبتنی بر رویکرد پدیدارشناسی و شناختی رفتاری بر عزت­نفس و انگیزش تحصیلی اثربخش بوده و این اثربخشی در پیگیری 60 روزه پایدار مانده است (p<0/05). همچنین طبق نتایج آزمون بونفرونی بین اثربخشی این دو آموزش بر عزت­نفس و انگیزش تحصیلی تفاوت معناداری وجود ندارد (p>0/05). با توجه به یافته‏ها که نشان داد آموزش­های عزت‌نفس‌افزایی مبتنی بر رویکرد پدیدارشناسی و عزت‌نفس‌افزایی شناختی رفتاری بر افزایش عزت­نفس و انگیزش تحصیلی دختران نوجوان اثربخش است، بنابراین این دو بسته آموزشی می­توانند درجهت یاری دختران نوجوان استفاده شوند.