رویکرد سازمان تجارت جهانی به انرژی‌های تجدیدپذیر: در تئوری و عمل

نویسندگان

1 استادیار گروه حقوق، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

2 استادیار، گروه حقوق، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی ، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

3 استادیار، گروه حقوق، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

doi
10.22059/jplsq.2021.298939.2350
چکیده

سازمان تجارت جهانی که جایگزین گات شده است، علاوه بر موافقت‌نامۀ عمومی، تعرفه و تجارت (گات)، در حوزه‌های دیگری از جمله جنبه‌های تجاری مالکیت فکری تا اقدامات ضد دامپینگ نیز وارد شد؛ که در برخی از آنها مانند تریپس، برای اولین‌بار اقدام به وضع قاعده می‌کرد و در برخی دیگر مانند یارانه‌ها، این اولین‌بار بود که مقررات الزام‌آور پیش‌بینی می‌کرد. در دور مذاکراتی دوحه که از سال 2001، پیرو کنفرانس وزیران سازمان در قطر، آغاز شده است، علاوه بر موضوع همیشگی کاهش تعرفه‌ها، موضوعات متعدد دیگری مانند محیط زیست نیز در دستور کار قرار گرفته است؛ اما مسأله انرژی در این میان پررنگ نیست و اگر هم به آن پرداخته شده، انرژی‌های تجدیدپذیر مورد نظر بوده است. مقالۀ حاضر پاسخ به سوال از وضعیت انرژی (های تجدیدپذیر) در موافقت‌نامه‌های اصلی و رکن حل‌وفصل اختلاف سازمان تجارت جهانی را مورد بررسی قرار داده است، و با رویکردی توصیفی-تحلیلی به این نتیجه رسیده که جایگاه انرژی (های تجدیدپذیر) در اسناد و رویۀ سازمان کمرنگ است. در ادامه، با ارایۀ راهکارهایی در راستای بهبود وضعیت این دسته از انرژی‌ها در سازمان تجارت جهانی، پیشنهاد می‌دهد که این موضوع در قالب موافقت‌نامه‌ای جامع در دستور کار مذاکراتی سازمان قرارگیرد.