فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

رشد شهرنشینی و وابستگی به حمل‌ونقل موتوری، پیامدهای منفی بر کیفیت زیست‌محیطی مراکز شهری داشته است. پژوهش حاضر با هدف ارزیابی نقش پیاده‌مداری در ارتقای کیفیت زیست‌محیطی مرکز شهر تبریز انجام شده است. روش تحقیق از نظر هدف کاربردی و از نظر ماهیت آمیخته (کیفی-کمی) با رویکرد غالب کیفی و مبتنی بر نظریه داده بنیاد می‌باشد. داده‌ها از طریق مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با ۱۰ نفر از خبرگان شهری به روش نمونه‌گیری هدفمند و گلوله برفی جمع‌آوری شد. تحلیل داده‌ها در نرم‌افزار مکس کیودا در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام گرفت. سپس برای شناسایی متغیرهای کلیدی، از تحلیل ساختار میک مک استفاده شد. یافته‌ها نشان می‌دهد که «کاهش آلودگی صوتی» با ۳۰ ارجاع، قوی‌ترین دستاورد زیست‌محیطی پیاده‌راه‌ها بوده است. همچنین «طراحی نفوذپذیر» با «بهبود تهویه هوا» (۲۵ ارجاع) و «پیوند با فضای سبز» با «اتصال اکولوژیکی» (۱۸ ارجاع) همبستگی بالایی دارند. نتایج میک مک با پرشدگی ۹۱ درصد نشان می‌دهد که «رونق کسب‌وکارهای محلی» و «پیوند با فضای سبز» محرک‌های اصلی سیستم هستند، درحالی‌که «حذف تردد خودرویی» وابسته‌ترین متغیر می‌باشد. نتایج نشان داد که اولویت اجرایی با تغییر الگوی سفر به غیرموتوری، رونق کسب‌وکارهای محلی و ایجاد کریدورهای سبز است. به‌طورکلی، پیاده‌مداری در تبریز اگرچه با غلبه نگاه کالبدی- اقتصادی اجرا شده، اما تأثیرات مثبت غیرمستقیم بر کیفیت زیست‌محیطی داشته است.