کاربرد هوش مصنوعی در بهینه‌سازی مدیریت منابع انسانی و ارتقای محیط کاری: رویکردی نوین در نگهداشت نیروی درمانی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری رشته مدیریت دولتی، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

2 استادیار، گروه مدیریت، واحد پرند، دانشگاه آزاد اسلامی، پرند، ایران.

3 استادیار، گروه مدیریت، واحد شاهرود، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهرود، ایران.

doi
10.71572/msds.2026.1234474
چکیده

هدف این پژوهش، بررسی نقش هوش مصنوعی در بهینه‌سازی مدیریت منابع انسانی و بهبود محیط کاری به منظور افزایش ماندگاری نیروی درمانی است. احساس مسئولیت درمورد بحران نیروی انسانی ناشی از مهاجرت بی‌رویه نخبگان در بخش درمان در ایران و البته در برخی از کشورهای دیگر که متأثر از سیاست‌های ناکارآمد جذب و نگهداشت، از جمله نبود برنامه‌های رفاهی و مشوق‌های مالی است و به کاهش رضایت و بهره‌وری کارکنان منجر شده، محقق را به انتخاب موضوع واداشت. روش تحقیق کیفی و مبتنی بر داده بنیاد با رویکرد گلیزر است. نرم‌افزار مورد استفاده NVivo  بود و جامعه پژوهش 16 نفر از خبرگان منابع انسانی، اساتید و پژوهشگران مدیریت دولتی و علوم پزشکی، مدیران سازمان‌های سلامت و منابع اطلاعاتی علمی بوده که به صورت هدفمند تا رسیدن به اشباع نظری انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها شامل مصاحبه‌های نیمه ‌ساختار یافته و مطالعه نظام‌مند کتابخانه‌ای بود که روایی آن توسط خبرگان تأیید شد. تحلیل داده‌ها با روش کدگذاری مفهومی چند مرحله‌ای انجام شد. چارچوب نهایی شامل بهینه‌سازی مدیریت منابع انسانی و ارتقای محیط و تجربه نیروی درمان است و ۴ مقوله اصلی مدیریت عملکرد، توسعه نیروی انسانی، بهبود شرایط کاری و تقویت تعاملات سازمانی را شامل می‌شود. یافته‌ها نشان می‌دهد هوش مصنوعی نقش مهمی در بهبود مدیریت منابع انسانی و محیط کاری نیروی درمان دارد و چارچوب ارائه ‌شده می‌تواند به رشد پایدار این حوزه کمک کند.