شناسایی چالشها و راهکارهای ظرفیتسازی نهادی در اجتماعات محلهای: یک مطالعه کیفی
نویسندگان
1 دانشجوی گروه معماری و شهرسازی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران
2 استادیار گروه شهرسازی، واحد شهر قدس، دانشگاه آزاد اسلامی، شهر قدس، ایران(نویسنده مسؤول)
3 دانشیار گروه جامعه شناسی، دانشگاه تهران، ایران
doi
10.30495/uss.2023.703037چکیده
با توجه به اهمیت ظرفیتسازی نهادی در اجتماعات محلهای پژوهش حاضر با هدف شناسایی چالشها و راهکارهای ظرفیتسازی نهادی در اجتماعات محلهای انجام شد. برای این کار ضمن بررسی ادبیات و پیشینه پژوهش، چهارچوب کلی سوالات مطالعه برای فاز کیفی مطالعه مشخص شد. اطلاعات با روش کیفی و با رویکرد تحلیل محتوای قراردادی از طریق مصاحبه با 20 نفر از صاحب نظران حوزههای شهرسازی، برنامه ریزی شهری، علوم اجتماعی و ... که از طریق روش نمونهگیری هدفمند انتخاب شده بودند، جمع آوری شد. تجزیه و تحلیل دادهها در محیط نرم افزار مکس کیودا-2018 انجام شد. نتایج در دو مقوله اصلی چالشها و موانع ظرفیتسازی نهادی و راهکارهای ظرفیتسازی و 13 زیرمقوله شامل: تمامیتخواهی دولت و نهادسازی تحمیلی، عدم بومیسازی ظرفیتسازی نهادی، فقدان ساختار سازمانی ـ اجرایی کارآمد، موانع قانونی ـ حقوقی، تعارض منافع و پتانسیل فسادزای برنامههای مشارکت نهادی، سرمایه اجتماعی پایین، بافت اجتماعی نامتجانس و روابط ارگانیک، (طراحی و اجرای برنامههای مشارکتی، طراحی و بازنگری قوانین و آیین نامهها، تقویت نقش پرورشگری نهادهای دولتی، برنامهریزی محله محور پایین به بالا، افزایش سرمایه اجتماعی، پیوند سنت و مدرنیته در ظرفیتسازی نهادی ارائه شد. در نهایت انجام مناسب ظرفیت سازی مستلزم توجه به چالش ها و موانع و استفاده از راهکارهای مناسب از جمله همکاری و هماهنگی عناصر ظرفیتسازی است.