تحلیل جامعهشناختی ابعاد کیفیت اجتماعی و ارتباط آن با طرد اجتماعی در گروههای مطرود
نویسندگان
1 استادیار گروه جامعه شناسی، واحد دهاقان، دانشگاه آزاد اسلامی، دهاقان، ایران.
2 دانشجوی دکتری گروه جامعه شناسی، واحد دهاقان، دانشگاه آزاد اسلامی، دهاقان، ایران
3 دانشیار گروه جامعه شناسی، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی، بابل، ایران(نویسنده مسئول)
doi
10.30495/uss.2023.707884چکیده
طرد اجتماعی به معنای محروم شدن از مشارکت در نهادهای اجتماعی و فرایند جدایی از بازار کار، اجتماعات و سازمانهای اجتماعی است. مقاله حاضر، کاربردی و با هدف تحلیل جامعهشناختی ابعاد کیفیت اجتماعی و ارتباط آن با طرد اجتماعی در گروههای مطرود تدوین شده است. روش آن پیمایشی و مهمترین ابزار گردآوری اطلاعات، پرسشنامه محقق ساخته است. آلفای کرونباخ متغیرها، بالای 70 /0 است. برای اندازهگیری اعتبار گویهها و سؤالات از اعتبار محتوایی استفاده شد. جامعه آماری، گروههای مطرود ساکن مناطق حاشیهنشین برخی از شهرستانهای استان مازندران است. 277 نفر با استفاده از فرمول کوکران به عنوان حجم نمونه انتخاب گردید. بر اساس یافتههای تحقیق، بین کیفیت اجتماعی در سه شاخص انسجام اجتماعی، توانمندسازی و امنیت اجتماعی-اقتصادی با طرد اجتماعی رابطه منفی معنادار وجود دارد. کیفیت اجتماعی 69 درصد کاهش طرد اجتماعی را تبیین میکند. در این میان، انسجام اجتماعی بیش از همه بر کاهش طرد از روابط اجتماعی و خدمات اساسی، توانمندسازی بر کاهش طرد از روابط همسایگی و امنیت اجتماعی -اقتصادی بر کاهش طرد از منابع مالی تأثیر دارد. یافتهها حاکیست معادلات ساختاری از برازش و نیکویی کافی برخوردار است. طرد اجتماعی بین زنان و مردان متفاوت است. بین درآمد و طرد اجتماعی رابطه وجود دارد. به طور کل، با افزایش کیفیت اجتماعی گروههای مطرود، طرد اجتماعی آنها کاهش مییابد.