سیمای خشونت شهری در اردبیل
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه علوم اجتماعی، واحد خلخال، دانشگاه آزاد اسلامی، خلخال، ایران.
2 استادیار، گروه علوم اجتماعی، واحد خلخال، دانشگاه آزاد اسلامی، خلخال، ایران.
3 استادیار گروه علوم اجتماعی، واحد خلخال، دانشگاه آزاد اسلامی، خلخال، ایران. (نویسنده مسئول).
doi
10.71547/urb.2025.1214118چکیده
هدف : هدف پژوهش حاضر، شناسایی و تحلیل الگوهای بروز خشونت شهری در شهر اردبیل بر اساس موقعیتهای اجتماعی و مکانی و مقایسه انواع آن برحسب متغیرهای جمعیتشناختی است. روششناسی پژوهش : این پژوهش ازنظر ماهیت، توصیفی–تحلیلی و ازنظر روش، اسنادی است. دادهها از طریق بررسی ۳۱ پرونده قضایی مرتبط با خشونت شهری در دادگستری شهر اردبیل گردآوری شد. در گام نخست، با تحلیل محتوای پروندهها، خشونت شهری در قالب سه نوع «رابطهای»، «استثماری-مالی» و «مکانی-محیطی» طبقهبندی شد. سپس تفاوت این انواع خشونت بر اساس متغیرهای جنسیت، تأهل، سن، وضعیت اشتغال، نوع شغل و سابقه سکونت با بهرهگیری از آمار توصیفی و آزمون تحلیل واریانس بررسی شد. یافته ها : یافتهها نشان داد خشونت استثماری-مالی با ۵۲ درصد، شایعترین نوع خشونت شهری در اردبیل است و پسازآن خشونتهای مکانی-محیطی (۲۹ درصد) و رابطهای (۱۹ درصد) قرار دارند. نتایج : نتایج آزمونها بیانگر تفاوت معنادار انواع خشونت برحسب متغیرهای جمعیتشناختی است؛ بهگونهای که خشونت مردان بیشتر از نوع استثماری-مالی و خشونت زنان عمدتاً رابطهای است. همچنین خشونت استثماری-مالی در میان افراد متأهل، شاغلان، گروه سنی ۳۶-۲۶ سال و افراد دارای مشاغل آزاد سهم بیشتری دارد، درحالیکه خشونت مکانی در میان گروههای سنی بالاتر و ساکنان باسابقه شهر بیشتر مشاهده میشود. نتایج پژوهش نشان میدهد که پیشگیری از خشونت شهری مستلزم مداخلات ترکیبی اجتماعی، اقتصادی و مدیریتی متناسب با ویژگیهای جمعیتشناختی شهروندان است.
