ارزیابی توانایی آنتاگونیستی دو جدایه از قارچ Trichoderma harzianum علیه نماتد ریشه گرهی توتون Meloidogyne incognita در آزمایشگاه

نویسندگان

1 محقق گروه بیوتکنولوژی مرکز تحقیقات و آموزش توتون تیرتاش

doi
چکیده

نماتد­های ریشه­گرهی Meloidogyne spp. به­دلیل نحوه خسارت و دامنه میزبانی وسیع از نظر اقتصادی از مهم­ترین نماتد­های انگل گیاهی در سطح جهان می­باشند. در سالیان اخیر، مهار زیستی نماتد­های ریشه­گرهی، با هدف کاهش اثرات خطرناک سموم شیمیایی از جمله تهدید سلامت بشر و آلودگی محیط زیست، یک اولویت به­شمار می­رود. آنتاگونیست­ها یکی از عوامل مؤثر در کنترل زیستی می­باشند. یکی از مهم­ترین آنتاگونیست­ها، قارچ Trichoderma harzianum بوده که دارای توانایی بسیار زیادی برای مهار زیستی عوامل بیماری­زای گیاهی از جمله نماتد­ها است. به­منظور مهار زیستی نماتد ریشه­گرهی توتون Meloidogyne incognita ، اثر آنتاگونیستی دو جدایه از قارچ Trichoderma harzianum در شرایط آزمایشگاه در قالب طرح کاملاً تصادفی در چهار تکرار مورد بررسی قرار گرفت. در مطالعات آزمایشگاهی، تأثیر عصاره کشت دو گونه قارچ تریکودرما به نام­های Trichoderma harzianum BI و Trichoderma harzianum Iran 2375c با غلظت 10 6 اسپور در میلی­لیتر، روی مرگ­و­میر لارو­های جوان سن دوم و نرخ تفریخ تخم نماتد M. incognita در گیاه توتون، طی 48 و 72 ساعت ارزیابی شدند. شرایط آزمایشی تا 14 روز حفظ شدند. نتایج مقایسه میانگین­ها نشان داد که مؤثر­ترین تیمار، جدایه T. harzianum BI بود که پس از 14 روز، سبب کاهش 7/86 درصد در نرخ تفریخ تخم و بعد از 72 ساعت، موجب 5/69 درصد مرگ­و­میر روی لارو­های سن دوم نماتد گردید. در مجموع، نتایج به­دست آمده از این پژوهش نشان داد که عصاره کشت هر دو جدایه قارچی از توانایی آنتاگونیستی خوبی علیه نماتد M. incognita برخوردار می­باشند.