حکمرانی شهری و مدیریت ترافیک و آلودگی هوای شهری: چالش¬ها و بایسته¬ها (مطالعه داده¬بنیاد طرح ترافیک و آلودگی هوای تهران )
نویسندگان
1
doi
10.30495/JUEP.2050.1106856چکیده
این پژوهش با هدف بررسی نقش حکمرانی شهری در بروز مناسبات نامتقارن در بین ذینفعان طرح ترافیک و آلودگی هوا در شهر تهران انجام شده است. روش تحقیق، کیفی و جامعه مورد مطالعه، متخصصان حوزه حکمرانی شهری بودند. روش نمونهگیری به صورت «هدفمند و نظری» بود. ابزار گردآوری دادهها نیز مصاحبه عمیق فردی بود و با 16 نفر از متخصصان مصاحبه به عمل آمد. دادهها در قالب استراتژی دادهبنیاد کدگذاری و تحلیل شدند. پدیده محوری در حکمرانی شهری و طرح ترافیک و آلودگی هوا، «مناسبات رانتی متعارض» است. شرایط علی حاکم بر این پدیده، موجودیت نامقتدر در اجرا، سهمیهبندیهای نامتقارن، ادراک، فهم ناهمگن/واپسگرایانه از مسئله و نارسایی ادراکی/دانشی هستند. بسترها «افقهای سازمانی ناهمگرا، عدم تقارن بین بافت زمانی و مقتضیات برنامه، ناساختیابی هویت حکمرانی و برنامهزدگی فنسالارانه» هستند که شرایط را برای رشد پدیده محوری فراهم میسازند. شرایط مداخلهگر، «ضعف مکملهای قانونی جایگزین، الگوی شعاعی شهر و تغییر کاربری و مناسبات شهری» هستند که با اتخاذ راهبردهای همچون «کنشهای فراقانونی و ایدئولوژیک، سهمیهبندیهای جبرانساز و بیتفاوتی و تفکر انتظاری»، منجر به ظهور پیامدهای همچون «شبمردگی و جداسازی سکونت/کار، نادیدگی اصل پیادهروی و انطباقناپذیری نهادی/بافتاری» شدهاند. نتایج نشان میدهد که حکمرانی شهری با بهادادن به قدرت سازمانی ذینفعان، منجر به استعمار ذینفعان غیرسازمانی شده است و در عوض ذینفعان غیرسازمانی نبز با اتخاذ سیاستهای از جمله بیتفاوتی، تماشاگری و دورزدن قوائد، طرد و کنارگذاری سعی دارند با این مسئله روبرو بشوند.
